KPSS Tarih XX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti Testi 1
- XX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti
- 20 soru
- 25 dakika
Fikir akımları, II. Meşrutiyet ve 31 Mart Olayı, Trablusgarp ve Balkan savaşları, I. Dünya Savaşı’nın cepheleri, gizli antlaşmalar ve Mondros’a uzanan süreçten 20 soru. Antlaşmaları imzalandığı savaşla ve taraflarıyla birlikte not ederek çalışmak karışıklığı önler; dört yanlış bir doğruyu götürür.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Bu düşünce, din ve milliyet ayrımı gözetmeden devletin bütün tebaasını ortak bir vatan ve kimlik etrafında birleştirmeyi amaçlamıştır. Tanzimat’tan sonra etkili olan bu akım, Balkan Savaşları’nda gayrimüslim unsurların devletten tamamen kopmasıyla geçerliliğini yitirmiştir.
Sözü edilen düşünce akımı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Osmanlıcılık, bütün halkları “Osmanlı” kimliği altında eşit yurttaşlar olarak birleştirmeyi hedeflemiştir. Balkan Savaşları’nda Balkan milletlerinin Osmanlı’ya karşı birleşmesi bu düşüncenin sonu olmuştur; İslamcılık ise I. Dünya Savaşı’nda etkisini yitirmiştir.
-
Soru 2
I. Dünya Savaşı sırasında halifenin cihat çağrısına rağmen bazı Arap toplulukları İngilizlerle iş birliği yaparak Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanmıştır.
Bu gelişme en çok hangi düşünce akımının geçerliliğini yitirmesine yol açmıştır?
Doğru cevap: A
İslamcılık, bütün Müslümanları halifenin etrafında birleştirmeyi amaçlıyordu. Müslüman Arapların Osmanlı’ya karşı İngilizlerle birlikte hareket etmesi bu düşüncenin siyasi karşılığının kalmadığını göstermiştir.
-
Soru 3
1904’te Kahire’de yayımlanan “Üç Tarz-ı Siyaset” adlı makalede Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük karşılaştırılmış; devlet için en uygun yolun Türkçülük olduğu savunulmuştur.
Bu makalenin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Üç Tarz-ı Siyaset Yusuf Akçura’nın eseridir ve Türkçülüğün siyasi bir program olarak ilk kez açıkça savunulduğu metinlerden sayılır. Ziya Gökalp Türkçülüğün fikir babası olarak bilinir; Mehmet Âkif İslamcılığın, Abdullah Cevdet ise Batıcılığın önde gelen isimlerindendir.
-
Soru 4
1908 yazında İngiltere Kralı ile Rus Çarı arasında yapılan görüşmede Makedonya’da Osmanlı yönetimini zayıflatacak bir reform planı konuşulmuştur. Bu gelişme Rumeli’deki İttihat ve Terakki üyelerini harekete geçirmiş ve kısa süre sonra II. Meşrutiyet ilan edilmiştir.
Sözü edilen görüşme aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Reval Görüşmesi, Makedonya’nın Osmanlı’dan koparılacağı kaygısını doğurmuş; İttihat ve Terakki’nin baskısıyla II. Abdülhamit, Temmuz 1908’de Kanun-i Esasi’yi yeniden yürürlüğe koymuştur. Berlin Kongresi 1878’de, Londra Konferansı ise Balkan Savaşları sırasında toplanmıştır.
-
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi 1909’da yaşanan 31 Mart Olayı’nın sonuçlarından biri değildir?
Doğru cevap: B
31 Mart Olayı Hareket Ordusu tarafından bastırılmış, II. Abdülhamit tahttan indirilerek yerine V. Mehmet Reşat getirilmiş ve aynı yıl Kanun-i Esasi’de önemli değişiklikler yapılmıştır. Meclis-i Mebusan’ın süresiz kapatılması ise 1878’de, 93 Harbi gerekçesiyle olmuştur.
-
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi II. Meşrutiyet’in ilanından sonra 1908 yılı içinde yaşanan gelişmelerden biri değildir?
Doğru cevap: E
Meşrutiyet’in ilanından sonraki karışıklık ortamında 1908’de Bulgaristan bağımsızlığını ilan etmiş, Avusturya-Macaristan Bosna-Hersek’i ilhak etmiş, Girit de Yunanistan’a bağlandığını duyurmuştur; buna tepki olarak Avusturya mallarına boykot başlatılmıştır. Arnavutluk ise 1912’de, I. Balkan Savaşı sırasında bağımsızlığını ilan etmiştir.
-
Soru 7
1911’de İtalya’nın Trablusgarp’a saldırması üzerine Osmanlı Devleti bölgeye düzenli ordu gönderememiş; Mustafa Kemal ve Enver Bey gibi subaylar gizlice bölgeye geçerek yerli halkı örgütlemiştir.
Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’a karadan asker gönderememesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Trablusgarp’a kara yolu Mısır’dan geçiyordu ve Mısır 1882’den beri İngiliz işgali altındaydı; deniz yolu ise İtalyan donanmasının üstünlüğü nedeniyle kullanılamıyordu. Süveyş Kanalı 1869’da açılmıştı; Kıbrıs ve Boğazlar ise kara yoluyla ilgili değildir.
-
Soru 8
I. Balkan Savaşı’nın sonunda 1913’te imzalanan bu antlaşmayla Midye–Enez çizgisinin batısındaki topraklar Balkan devletlerine bırakılmış, Ege adalarının geleceğini belirleme yetkisi büyük devletlere verilmiştir.
Sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Londra Antlaşması I. Balkan Savaşı’nı bitirmiş ve Edirne dâhil Midye–Enez hattının batısını Osmanlı’nın elinden çıkarmıştır. İstanbul ve Atina antlaşmaları II. Balkan Savaşı’ndan sonra Bulgaristan ve Yunanistan’la, Uşi Antlaşması ise Trablusgarp Savaşı sonunda İtalya ile imzalanmıştır.
-
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi Balkan Savaşları’nın sonuçlarından biri değildir?
Doğru cevap: B
Balkan Savaşları’nın ardından Osmanlıcılık sona ermiş, Türkçülük güçlenmiş, Ege adaları sorunu doğmuş ve Rumeli’den Anadolu’ya yoğun göç yaşanmıştır. Kıbrıs’ın yönetimi ise 1878’de, Berlin Kongresi sürecinde İngiltere’ye bırakılmıştır.
-
Soru 10
Ocak 1913’te bir grup İttihatçı subay hükümet binasını basarak Sadrazam Kâmil Paşa’yı istifaya zorlamıştır. Edirne’nin Bulgarlara bırakılacağı kaygısının da etkili olduğu bu olaydan sonra İttihat ve Terakki Cemiyeti yönetimi tek başına ele geçirmiştir.
Sözü edilen olay aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Babıali Baskını ile İttihat ve Terakki iktidarı tamamen ele geçirmiş, Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı’na bu yönetim altında girmiştir. 31 Mart Olayı 1909’da, Kabakçı Mustafa ve Patrona Halil isyanları 18–19. yüzyıllarda, Vaka-i Hayriye ise 1826’da yaşanmıştır.
-
Soru 11
I. Dünya Savaşı başladığında İttifak Devletleri grubunda yer aldığı hâlde savaşa İtilaf Devletleri yanında katılan devlet aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
İtalya, Almanya ve Avusturya-Macaristan ile Üçlü İttifak’ın üyesiydi; ancak kendisine toprak vaat edilmesi üzerine 1915’te İtilaf Devletleri safında savaşa girmiştir. Bulgaristan İttifak tarafında, Rusya ve Fransa ise İtilaf tarafında savaşmıştır.
-
Soru 12
Almanya’dan satın alındığı açıklanan Yavuz ve Midilli adlı iki savaş gemisinin Ekim 1914’te Karadeniz’e açılarak Rus limanlarını bombalaması önemli bir sonuç doğurmuştur.
Bu olayın doğrudan sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Osmanlı donanmasına katılan bu gemilerin Rus limanlarını bombalaması üzerine Rusya ve müttefikleri Osmanlı’ya savaş ilan etmiş, böylece Osmanlı fiilen savaşa girmiştir. Mondros 1918’de imzalanmış, Rusya 1918’de savaştan çekilmiş, Boğazlar ise 1841’de uluslararası statü kazanmıştır.
-
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’na girme nedenlerinden biri değildir?
Doğru cevap: E
Osmanlı yönetimi savaşa girerek yalnızlıktan kurtulmayı, kaybettiği toprakları ve ekonomik bağımsızlığını geri kazanmayı, Turancılık ülküsü doğrultusunda doğudaki Türklerle birleşmeyi ummuştur. Boğazların uluslararası denetime açılması ise Osmanlı’nın amacı değil, savaş sonrasında karşılaştığı bir dayatmadır.
-
Soru 14
I. Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin savaştığı cepheler ile bu cephelerde yaşanan gelişmelere ilişkin aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: A
1916’da İngiliz ordusunun teslim alındığı Kut’ül-Amare Zaferi Irak Cephesi’nde kazanılmıştır. Sarıkamış Kafkas, Anafartalar Çanakkale, Medine savunması Hicaz-Yemen, Süveyş Kanalı harekâtı ise Kanal Cephesi’nde yaşanmıştır.
-
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi Çanakkale Savaşları’nın sonuçlarından biri değildir?
Doğru cevap: C
Çanakkale’de Boğazlar geçilemeyince İstanbul alınamamış, Rusya’ya yardım gidememiş ve savaş uzamıştır; Mustafa Kemal de Anafartalar’daki başarılarıyla öne çıkmıştır. Mısır üzerine Kanal Cephesi’nde yapılan harekâtlar başarısız olmuş, Mısır geri alınamamıştır.
-
Soru 16
1916’da İngiltere ile Fransa arasında, Rusya’nın da onayıyla imzalanan bu gizli antlaşmada Osmanlı Devleti’nin Orta Doğu’daki toprakları iki devlet arasında nüfuz bölgelerine ayrılmıştır.
Sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Sykes-Picot Antlaşması ile Irak ve Suriye bölgeleri İngiltere ile Fransa arasında paylaşılmıştır. 1917’deki Saint-Jean-de-Maurienne Antlaşması İzmir ve çevresini İtalya’ya vaat etmiş; Brest-Litovsk ise bir gizli paylaşım antlaşması değil, Rusya’nın savaştan çekildiği barış antlaşmasıdır.
-
Soru 17
1917’de Rusya’da Bolşevikler yönetimi ele geçirmiş ve kısa süre sonra İttifak Devletleriyle barış imzalayarak savaştan çekilmiştir. Bu antlaşmayla 1878’de Rusya’ya bırakılan Kars, Ardahan ve Batum Osmanlı Devleti’ne geri verilmiştir.
Sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Brest-Litovsk Antlaşması Mart 1918’de imzalanmış ve Rusya’yı savaş dışı bırakmıştır. Ayastefanos 1878’de Osmanlı aleyhine imzalanmıştır; Gümrü, Moskova ve Kars antlaşmaları ise Kurtuluş Savaşı yıllarında TBMM Hükümetince yapılmıştır.
-
Soru 18
ABD Başkanı Wilson’ın Ocak 1918’de açıkladığı ilkeler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Doğru cevap: C
Wilson İlkeleri gizli diplomasiye karşı çıkmış, milletlerin kendi geleceklerini belirleme hakkını savunmuş ve Milletler Cemiyeti’nin kurulmasına zemin hazırlamıştır. Yenilenlerin topraklarının paylaşılması ise bu ilkelere aykırı olup gizli antlaşmaların amacıdır.
-
Soru 19
30 Ekim 1918’de imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması’nda Osmanlı ordusunun terhisi, Boğazların açılması ve haberleşme hatlarının denetime bırakılması gibi ağır hükümler yer almıştır.
Antlaşmanın Anadolu’nun işgaline en çok zemin hazırlayan hükmü aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Antlaşmanın 7. maddesi İtilaf Devletlerine güvenlik gerekçesiyle istedikleri stratejik yeri işgal etme hakkı tanıdığından işgallerin hukuki dayanağı olmuştur. Diğer hükümler de ağırdır; ancak doğrudan Anadolu’nun işgalinin önünü açan hüküm budur.
-
Soru 20
I. Dünya Savaşı’ndan sonra yenilen devletlerle ayrı ayrı barış antlaşmaları imzalanmıştır.
Bu antlaşmalardan Almanya ile imzalanan aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Almanya ile 1919’da Versay Antlaşması imzalanmıştır. Sen Jermen Avusturya ile, Nöyyi Bulgaristan ile, Triyanon Macaristan ile, Sevr ise Osmanlı Devleti ile imzalanmıştır.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.