TYT Türkçe Cümlenin Ögeleri Testi 1
- Cümlenin Ögeleri
- 20 soru
- 25 dakika
Yüklem, özne, nesne, dolaylı tümleç, zarf tümleci, sözde özne, ara söz ve cümle dışı unsurlardan 20 soru. Ögeleri bulurken önce yüklemi belirle, sonra soruları hep yükleme sor ve birbirine bağlı söz öbeklerini tek öge olarak al; 4 yanlış 1 doğruyu götürür.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Geçen hafta mahallemizdeki kütüphanenin bahçesinde yazarlar okurlarla buluştu.
Bu cümlenin öznesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Önce yüklem bulunur: "buluştu". Yükleme "Kim buluştu?" diye sorulduğunda "yazarlar" cevabı alınır; bu söz öznedir. "Geçen hafta" zaman bildiren zarf tümleci, "mahallemizdeki kütüphanenin bahçesinde" yer bildiren dolaylı tümleçtir.
-
Soru 2
Annem sabah erkenden fırından sıcak ekmek aldı.
Bu cümlenin ögeleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Doğru cevap: D
Cümlenin yüklemi "aldı" sözcüğüdür. "Kim aldı?" sorusu özneyi (annem), "Ne zaman?" sorusu zarf tümlecini (sabah erkenden), "Nereden?" sorusu dolaylı tümleci (fırından), "Ne aldı?" sorusu belirtisiz nesneyi (sıcak ekmek) verir. "Sıcak ekmek" ekmeği niteleyen bir sıfat tamlamasıdır; tek bir öge sayılır.
-
Soru 3
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtili nesne kullanılmıştır?
Doğru cevap: A
Belirtili nesne, yükleme "neyi, kimi?" sorusuyla bulunur ve belirtme durumu eki (-ı, -i, -u, -ü) alır. "Neyi bitirdi?" sorusuna "yeni aldığı kitabı" cevabı verilir. "Top", "domates" ve "ödev" ek almamış belirtisiz nesnelerdir; D seçeneğinde ise nesne yoktur.
-
Soru 4
Aşağıdaki cümlelerin hangisinin yüklemi isim soyludur?
Doğru cevap: E
"Balkondu" sözcüğü "balkon" ismine ek fiilin hikâye kipi (-dı) getirilerek yüklem yapılmıştır; yüklem isim soyludur. "Geçirdik, rahatladı, okurdu, öğrenemedik" ise çekimli fiillerdir.
-
Soru 5
Aşağıdaki cümlelerin hangisinin öznesi sözde öznedir?
Doğru cevap: C
Yüklemi edilgen olan cümlelerde işi yapan belli değildir; işten etkilenen söz özne yerine geçer ve sözde özne adını alır. "Yapıldı" edilgen bir fiildir; köprüyü yapan söylenmemiştir, bu yüzden "bu köprü" sözde öznedir. D seçeneğinde özne gizlidir (biz) ama gerçek öznedir.
-
Soru 6
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili söz zarf tümleci görevindedir?
Doğru cevap: A
"Ne zaman sokağa çıktık?" sorusuna "yağmur dinince" cevabı verilir; zarf-fiille kurulan bu öbek zaman bildiren zarf tümlecidir. B seçeneğinde sözde özne, C ve E seçeneklerinde dolaylı tümleç, D seçeneğinde belirtili nesne altı çizilmiştir.
-
Soru 7
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dolaylı tümleç bulunmamaktadır?
Doğru cevap: E
Dolaylı tümleç yükleme "nereye, nerede, nereden, kime, kimde, kimden?" sorularıyla bulunur. "Babam (özne) her sabah (zarf tümleci) gazetesini (belirtili nesne) dikkatle (zarf tümleci) okur (yüklem)." cümlesinde bu sorulara cevap veren bir söz yoktur. Diğerlerinde "postaneden, Ankara'ya, duvarın üstünde, senden" dolaylı tümleçtir.
-
Soru 8
Geçen kış (I) / köyümüze (II) / ilk kez (III) / bir kütüphane (IV) / açıldı (V).
Bu cümlede numaralanmış sözlerden hangisi cümlenin sözde öznesidir?
Doğru cevap: D
"Açıldı" edilgen bir yüklemdir; kütüphaneyi açanlar belirtilmemiştir. "Ne açıldı?" sorusunun cevabı olan "bir kütüphane" sözde öznedir. I ve III zarf tümleci, II dolaylı tümleç, V yüklemdir.
-
Soru 9
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili söz cümlenin ögesi değildir?
Doğru cevap: B
Hitap sözleri, ünlemler ve cümleleri bağlayan bağlaçlar cümlenin ögesi sayılmaz; bunlar cümle dışı unsurdur. "Arkadaşlar" bir seslenmedir; özne ise "herkes" sözcüğüdür. "Mutlaka, yavaşça, sabaha kadar" zarf tümleci, "bahçedeki çocuklar" öznedir.
-
Soru 10
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde nesne, cümlenin öznesinden önce gelmiştir?
Doğru cevap: C
C seçeneğinde "Neyi çözebildi?" sorusunun cevabı "bu soruyu" (belirtili nesne), "Kim çözebildi?" sorusunun cevabı "yalnızca Elif" (özne) olur; nesne özneden önce gelmiştir. A, B ve E seçeneklerinde özne başta, D seçeneğinde ise nesne yoktur ("yardım etti" birleşik fiildir).
-
Soru 11
Aşağıdaki cümlelerin hangisi birden çok yüklem içermektedir?
Doğru cevap: E
E seçeneğinde "çaldı" ve "döndü" çekimli iki yüklemdir; cümle sıralı bir cümledir. Diğer cümlelerdeki "gelince, okumayı, seven, kalkıp, okumanı" fiilimsidir; fiilimsiler yüklem olmaz, cümlede başka ögelerin parçası olur.
-
Soru 12
Küçük kız, annesinin hazırladığı pastayı misafirlere büyük bir özenle dağıttı.
Bu cümle kaç ögeden oluşmaktadır?
Doğru cevap: C
Küçük kız (özne) / annesinin hazırladığı pastayı (belirtili nesne) / misafirlere (dolaylı tümleç) / büyük bir özenle (zarf tümleci) / dağıttı (yüklem). "Annesinin hazırladığı pastayı" bir bütün olarak "Neyi dağıttı?" sorusunun cevabıdır; parçalanırsa öge sayısı yanlış olarak 6 veya 7 bulunur.
-
Soru 13
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne yoktur?
Doğru cevap: A
"İnildi" geçişsiz bir fiilden türemiş edilgen bir yüklemdir; böyle cümlelerde ne gerçek özne ne de sözde özne bulunur. B seçeneğinde gizli özne (biz), C seçeneğinde "pencereler", D seçeneğinde "herkes", E seçeneğinde "beklenen haber" öznedir.
-
Soru 14
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "akşam" sözcüğü özne görevinde kullanılmıştır?
Doğru cevap: D
"Ne çöktü?" sorusuna "akşam" cevabı verilir; sözcük bu cümlede öznedir. A seçeneğinde zaman bildiren zarf tümleci, B seçeneğinde belirtili nesne, C seçeneğinde "akşama kadar" öbeğiyle zarf tümleci, E seçeneğinde ise nesnenin ("akşamdan kalan yemeği") bir parçasıdır.
-
Soru 15
Senin bu işi başaracağını hiç düşünmemiştim.
Bu cümlede altı çizili söz grubu hangi ögedir?
Doğru cevap: B
Cümlenin yüklemi "düşünmemiştim" sözcüğüdür. "Neyi düşünmemiştim?" sorusunun cevabı altı çizili öbektir ve öbek belirtme durumu ekiyle (-ı) bitmektedir; bu yüzden belirtili nesnedir. Öbeğin içinde "bu işi" de bir nesnedir ama o, cümlenin değil öbeğin içindeki fiilimsinin nesnesidir.
-
Soru 16
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zarf tümleci yoktur?
Doğru cevap: E
"Kardeşim (özne) bana (dolaylı tümleç) yeni bir kalem (belirtisiz nesne) aldı (yüklem)." cümlesinde zaman, durum, miktar ya da amaç bildiren bir söz yoktur. Diğer cümlelerde "yarın erkenden, dikkatlice, akşam olunca, sessizce" zarf tümlecidir.
-
Soru 17
Ödevler öğretmene zamanında teslim edildi.
Bu cümlenin ögeleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Doğru cevap: A
"Teslim edildi" edilgen bir yüklemdir; ödevleri teslim eden belirtilmediği için "ödevler" sözde öznedir, nesne değildir. "Kime?" sorusu dolaylı tümleci (öğretmene), "Ne zaman?" sorusu zarf tümlecini (zamanında) verir.
-
Soru 18
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ara söz, cümlenin dolaylı tümlecini açıklamaktadır?
Doğru cevap: C
Ara söz, açıkladığı ögenin görevini üstlenir ve o ögeye dahil edilir. C seçeneğinde "Türkiye'nin başkentine" sözü "Nereye gidiyorum?" sorusunun cevabı olan dolaylı tümleci açıklar. A ve E seçeneklerinde nesne, B seçeneğinde özne, D seçeneğinde zarf tümleci açıklanmıştır.
-
Soru 19
Aşağıdaki cümlelerin hangisi yalnızca özne ve yüklemden oluşmaktadır?
Doğru cevap: D
"Ne kırıldı?" sorusuna "bahçedeki yaşlı çınarın dalları" cevabı verilir; uzun da olsa bu öbek tek bir ögedir (sözde özne). Diğer cümlelerde "bahçede" ve "onun sabrına" dolaylı tümleç, "dün gece" ve "yavaşça" zarf tümleci olarak cümlede yer alır.
-
Soru 20
Okulumuzun yeni müdürü, öğrencilerle tek tek tanışmak için bütün sınıfları dolaştı.
Bu cümlede aşağıdaki ögelerden hangisi yoktur?
Doğru cevap: B
Okulumuzun yeni müdürü (özne) / öğrencilerle tek tek tanışmak için (zarf tümleci) / bütün sınıfları (belirtili nesne) / dolaştı (yüklem). "Öğrencilerle" sözcüğü tek başına bir öge değildir; "Ne için dolaştı?" sorusunun cevabı olan amaç bildiren öbeğin içindedir. Bu yüzden cümlede dolaylı tümleç yoktur.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.