KPSS Türkçe Cümlenin Ögeleri Testi 1
- Cümlenin Ögeleri
- 20 soru
- 25 dakika
Özne, yüklem, nesne, dolaylı tümleç, zarf tümleci, vurgu, ara söz ve cümle dışı unsurlardan 20 soru. Ögeleri bulurken önce yüklemi belirle ve soruları her zaman yükleme yönelt; 4 yanlışın 1 doğruyu götürdüğünü unutma.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili söz grubu cümlenin öznesidir?
Doğru cevap: B
Yükleme “Ne devrildi?” diye sorulunca “bahçedeki yaşlı ceviz ağacı” cevabı alınır; bu söz grubu öznedir. “Kardeşime” ve “parkın en ucundaki salıncağa” dolaylı tümleç, “bütün gün” zarf tümleci, “eski kitapları” belirtili nesnedir.
-
Soru 2
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belirtisiz nesne vardır?
Doğru cevap: A
“Ne içtik?” sorusunun cevabı olan “çay” hâl eki almamış bir nesnedir, yani belirtisiz nesnedir. “Kitabı” sözcüğü belirtme hâli eki aldığı için belirtili nesnedir; diğer cümlelerde nesne yoktur.
-
Soru 3
Geçen hafta mahallemizdeki kütüphaneye yüzlerce yeni kitap gelmiş.
Bu cümlenin ögeleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
Doğru cevap: C
Yüklem “gelmiş”tir. “Ne gelmiş?” sorusunun cevabı “yüzlerce yeni kitap” öznedir; “gelmek” geçişsiz olduğundan nesne alamaz. “Nereye?” sorusunun cevabı “mahallemizdeki kütüphaneye” dolaylı tümleç, “Ne zaman?” sorusunun cevabı “geçen hafta” zarf tümlecidir.
-
Soru 4
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dolaylı tümleç görevinde bir söz bulunmamaktadır?
Doğru cevap: B
“Sabaha kadar” söz grubu “ne zamana kadar?” sorusunun cevabıdır ve edat grubu olarak zarf tümleci görevindedir; bu cümlede dolaylı tümleç yoktur. “İnternete”, “senden”, “okuldan” ve “rafın üstüne” yükleme yönelme ya da ayrılma bildiren dolaylı tümleçlerdir.
-
Soru 5
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yüklemi durum (nasıl) yönünden belirten bir zarf tümleci vardır?
Doğru cevap: D
“Nasıl çıktı?” sorusunun cevabı “ağır ağır” durum zarfı görevindedir. “Akşamları”, “yarın erkenden” ve “dün öğleden sonra” zaman, “iki kez” ise miktar bildiren zarf tümleçleridir.
-
Soru 6
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, sözde öznedir?
Doğru cevap: C
“Tamamlandı” edilgen bir yüklemdir; işi yapan belli değildir, “köprünün onarımı” işten etkilenen ögedir. Edilgen yüklemli cümlelerde özne sözde öznedir. Diğer cümlelerde işi yapan öge (öğrenciler, rüzgâr, annem, kuşlar) gerçek öznedir.
-
Soru 7
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne gizlidir (cümlede söylenmemiş, kişi ekinden anlaşılmaktadır)?
Doğru cevap: A
“Yürüdük” yüklemindeki “-k” kişi eki öznenin “biz” olduğunu gösterir, ancak özne cümlede söylenmemiştir. Diğer cümlelerde özne açıkça yazılmıştır: otobüs, rüzgârın sesi, komşunun kedisi, bizim sınıf.
-
Soru 8
Türkçede vurgu çoğunlukla yüklemin hemen önündeki öge üzerindedir.
Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde vurgulanan öge nesnedir?
Doğru cevap: B
“Annem dün akşam bize mantı yaptı.” cümlesinde yüklemin önünde “mantı” vardır ve “Ne yaptı?” sorusunun cevabı olan belirtisiz nesnedir. Diğer cümlelerde yüklemden önceki ögeler sırasıyla özne (dedem), dolaylı tümleç (rafa, bahçede) ve zarf tümlecidir (hızla).
-
Soru 9
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birden fazla yüklem vardır?
Doğru cevap: D
“Kalktı” ve “yaptı” çekimli iki fiildir; virgülle bağlanmış iki yüklem vardır. Diğer cümlelerdeki “açıp”, “yakınca”, “geldiğimde” ve “alarak” zarf-fiildir; bu cümlelerin yalnız bir yüklemi vardır.
-
Soru 10
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili söz grubu nesne görevindedir?
Doğru cevap: B
“Neyi beklemiyordum?” sorusunun cevabı “senin bu kadar erken gelmeni” isim-fiil grubudur ve belirtili nesnedir. “Okuldan çıkınca” ve “yorgun argın” zarf tümleci, “bahçede oynayan çocuklar” özne, “onun söylediklerine” dolaylı tümleçtir.
-
Soru 11
Komşumuzun küçük kızı (I) / her sabah (II) / bahçedeki kedilere (III) / süt (IV) / verir (V).
Bu cümlede numaralanmış ögelerden hangisi belirtisiz nesnedir?
Doğru cevap: D
“Ne verir?” sorusunun cevabı “süt”tür ve hâl eki almadığı için belirtisiz nesnedir. I özne, II zarf tümleci, III dolaylı tümleç, V yüklemdir.
-
Soru 12
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde nesne, özneden önce gelmiştir?
Doğru cevap: C
“Bu resmi” nesnesi, “ünlü bir ressam” öznesinden önce yer almıştır. Diğer cümlelerde özne (öğretmenimiz, çocuklar, annem, rüzgâr) cümlenin başındadır ve nesneden önce gelir.
-
Soru 13
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgüllerle ayrılan ara söz, cümlenin öznesini açıklamaktadır?
Doğru cevap: E
“Hasan Amca” ara sözü, “mahallenin en yaşlısı” öznesini açıklar. Diğer cümlelerde ara söz sırasıyla dolaylı tümleci (kardeşime), zarf tümlecini (akşam), nesneyi (en yakın arkadaşını) ve dolaylı tümleci (en sevdiğimiz yerde) açıklamaktadır.
-
Soru 14
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “-de” bulunma hâli ekini almış söz, dolaylı tümleç değil zarf tümleci görevindedir?
Doğru cevap: A
“Saat beşte” sözü “Ne zaman başlayacak?” sorusunun cevabıdır ve zaman bildirdiği için zarf tümlecidir. “Çantamda”, “odada”, “işte” ve “kapının önünde” ise “nerede?” sorusuna cevap veren dolaylı tümleçlerdir.
-
Soru 15
Aşağıdaki cümlelerden hangisi yalnızca özne ve yüklemden oluşmuştur?
Doğru cevap: E
“Bahçedeki bütün güller” tek bir özne grubudur, “açtı” yüklemdir; başka öge yoktur. Diğer cümlelerde “sabaha doğru”, “biraz önce”, “çok” zarf tümleci, “ağaçlara” dolaylı tümleç olarak cümleye katılmıştır.
-
Soru 16
Yıllardır görmediğim çocukluk arkadaşım dün akşam beni aradı.
Bu cümlenin öznesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
“Kim aradı?” sorusunun cevabı, sıfat-fiil grubuyla birlikte “yıllardır görmediğim çocukluk arkadaşım” söz grubunun tamamıdır. Ögeler bölünmez; öznenin içindeki “yıllardır” gibi sözcükler ayrı öge sayılmaz. “Dün akşam” zarf tümleci, “beni” nesnedir.
-
Soru 17
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde aynı türden iki öge vardır?
Doğru cevap: C
“Yemekten sonra” (ne zaman?) ve “hep birlikte” (nasıl?) iki ayrı zarf tümlecidir. Diğer cümlelerde her öge birer kez kullanılmıştır: özne, nesne, dolaylı tümleç ya da zarf tümleci ve yüklem.
-
Soru 18
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ögelere katılmayan bir cümle dışı unsur vardır?
Doğru cevap: E
“Arkadaşlar, toplantı...” cümlesindeki “arkadaşlar” bir hitaptır; yükleme sorulan sorulardan hiçbirine cevap vermez, bu yüzden cümle dışı unsurdur. Diğer cümlelerde “arkadaşlarımı” nesne, “arkadaşlarımız” ve “herkes” özne olarak öge görevindedir.
-
Soru 19
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dolaylı tümleç yüklemden sonra kullanılmıştır?
Doğru cevap: D
“Yola” dolaylı tümleci yüklemden (çıkıyoruz) sonra gelmiştir. “Bu sözleri” ve “o günleri” yüklemden sonra gelen nesnelerdir; “sonunda” zarf tümleci, “beklenen gün” öznedir; “Bu sabah bütün çiçekleri suladım.” ise yüklemi sonda olan kurallı bir cümledir.
-
Soru 20
Babamın yıllar önce diktiği ceviz ağacı, bu yıl ilk kez yüzlerce ceviz verdi.
Bu cümlede aşağıdaki ögelerden hangisi bulunmamaktadır?
Doğru cevap: A
Yüklem “verdi”, özne “babamın yıllar önce diktiği ceviz ağacı”, belirtisiz nesne “yüzlerce ceviz”, zarf tümleçleri “bu yıl” ve “ilk kez”dir. “Yıllar önce” öznenin içinde kaldığı için ayrı öge değildir; cümlede “nereye, nerede, nereden?” sorularına cevap veren bir dolaylı tümleç yoktur.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.