TYT Fizik Isı ve Sıcaklık Testi 1
- Isı ve Sıcaklık
- 20 soru
- 25 dakika
Termometre dönüşümleri, ısı sığası ve öz ısı, hal değişimi grafikleri, karışımlarda ısıl denge, katı ve sıvılarda genleşme ile iletim, konveksiyon ve ışıma yoluyla ısı aktarımından 20 soru. Karışım sorularında "alınan ısı = verilen ısı" eşitliğini kurmadan önce buzun tamamen eriyip erimediğini kontrol etmek gerekir.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Bir X termometresi suyun donma sıcaklığını −20 °X, kaynama sıcaklığını 180 °X olarak gösteriyor.
Celsius termometresinin 40 °C gösterdiği ortamda X termometresi kaç °X gösterir?
Doğru cevap: B
X ölçeğinde donma ile kaynama arası 200 bölme, Celsius ölçeğinde 100 bölmedir. (X + 20) / 200 = 40 / 100 eşitliğinden X + 20 = 80 ve X = 60 °X bulunur.
-
Soru 2
Kütlesi 200 g olan suyun sıcaklığı 20 °C'den 70 °C'ye çıkarılıyor.
Suya verilen ısı kaç kilokaloridir? (csu = 1 cal/g·°C, ısı kaybı yoktur.)
Doğru cevap: D
Q = m · c · ΔT = 200 · 1 · (70 − 20) = 10 000 cal = 10 kcal olur. Sıcaklık farkı yerine son sıcaklık kullanılırsa 14 kcal gibi yanlış bir değer bulunur.
-
Soru 3
Isı ve sıcaklık ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: A
Sıcaklık bir enerji değil, taneciklerin ortalama hareket enerjisini gösteren bir büyüklüktür ve termometreyle ölçülür. Kalorimetre kabı aktarılan ısı miktarını belirlemek için kullanılır.
-
Soru 4
Isıca yalıtılmış bir kapta 80 °C sıcaklıktaki 100 g su ile 20 °C sıcaklıktaki 300 g su karıştırılıyor.
Isıl denge kurulduğunda karışımın sıcaklığı kaç °C olur?
Doğru cevap: E
Sıcak suyun verdiği ısı soğuk suyun aldığı ısıya eşittir: 100 · (80 − T) = 300 · (T − 20). Buradan 8000 + 6000 = 400 · T ve T = 35 °C bulunur. Kütleler farklı olduğundan iki sıcaklığın aritmetik ortalaması (50 °C) alınamaz.
-
Soru 5
−10 °C sıcaklıktaki 50 g buzun tamamı 10 °C sıcaklıkta su hâline getirilmek isteniyor.
Bunun için gereken ısı kaç kaloridir? (cbuz = 0,5 cal/g·°C, csu = 1 cal/g·°C, Lerime = 80 cal/g)
Doğru cevap: C
Üç aşama vardır: buzun 0 °C'ye ısınması 50 · 0,5 · 10 = 250 cal, erimesi 50 · 80 = 4000 cal, suyun 10 °C'ye ısınması 50 · 1 · 10 = 500 cal. Toplam 4750 cal olur.
-
Soru 6
Saf bir katı maddeye sabit güçlü bir ısıtıcıyla ısı verildiğinde maddenin sıcaklığının zamana bağlı değişimi aşağıdaki grafikte gösterilmiştir.
I. II. aralıkta madde katı ve sıvı hâllerin bir arada bulunduğu durumdadır.
II. IV. aralıkta alınan ısı, tanecikler arasındaki çekim kuvvetlerini yenmek için kullanılır.
III. III. aralıkta maddenin iç enerjisi değişmez.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: C
Sıcaklığın sabit kaldığı II. aralık erime, IV. aralık kaynamadır. Erime sırasında katı ve sıvı birlikte bulunur; hal değişiminde alınan ısı taneciklerin potansiyel enerjisini artırır, çekim kuvvetlerini yenmeye harcanır.
III. aralıkta sıvının sıcaklığı arttığından iç enerjisi de artar; III. ifade yanlıştır.
-
Soru 7
Aynı maddeden yapılmış K ve L cisimlerinin kütleleri sırasıyla m ve 3m'dir. Cisimlere hal değişimi olmadan eşit miktarda ısı veriliyor.
L'nin sıcaklık değişiminin K'nin sıcaklık değişimine oranı kaçtır?
Doğru cevap: A
Q = m · c · ΔT ifadesinde Q ve c aynıdır; sıcaklık değişimi kütleyle ters orantılıdır. Kütlesi 3 kat olan L'nin sıcaklığı K'ninkinin 1/3'ü kadar değişir. 3 değeri oranın tersidir.
-
Soru 8
Kütleleri eşit X, Y ve Z sıvıları özdeş ısıtıcılarla eşit süre ısıtılıyor. Hal değişimi olmadığına ve ısı kaybı bulunmadığına göre sıvıların sıcaklık artışları tabloda verilmiştir.
Sıvı Sıcaklık artışı (°C) X 20 Y 10 Z 40 Buna göre sıvıların öz ısıları arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Kütleler ve verilen ısılar eşit olduğundan öz ısı, sıcaklık artışıyla ters orantılıdır. En az ısınan Y'nin öz ısısı en büyük, en çok ısınan Z'nin öz ısısı en küçüktür.
-
Soru 9
Boyu 2 m olan metal bir çubuğun boyca uzama katsayısı 1,2 · 10−5 1/°C'dir. Çubuğun sıcaklığı 50 °C artırılıyor.
Çubuğun boyu kaç milimetre uzar?
Doğru cevap: B
ΔL = L0 · λ · ΔT = 2 · 1,2 · 10−5 · 50 = 1,2 · 10−3 m olur. Bu da 1,2 mm'ye eşittir. Sonucu metre olarak bırakıp milimetreye çevirmemek sık yapılan bir hatadır.
-
Soru 10
Boyca uzama katsayısı farklı olan K ve L metal şeritleri, oda sıcaklığında eşit boydayken birbirine perçinlenerek düz bir çift metal şerit yapılıyor. K'nin uzama katsayısı L'ninkinden büyüktür.
I. Şerit ısıtılırsa L tarafına doğru bükülür.
II. Şerit soğutulursa K tarafına doğru bükülür.
III. Şerit ısıtıldığında K şeridi L şeridinden daha çok uzar.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: E
Isıtılınca K daha çok uzar ve dış tarafta kalacak biçimde şerit L'ye doğru bükülür. Soğutulunca K daha çok kısalır, bu kez şerit K'ye doğru bükülür. Üç ifade de doğrudur; termostatlar bu ilkeyle çalışır.
-
Soru 11
Termosların iç cidarlarının parlak, ayna gibi yansıtıcı yapılması daha çok hangi yolla gerçekleşen ısı aktarımını azaltmak içindir?
Doğru cevap: A
Parlak yüzeyler ışıma yoluyla gelen ısının büyük kısmını yansıtır. İletim ve konveksiyon ise termosun iki cidarı arasındaki havası alınmış boşlukla azaltılır.
-
Soru 12
Düdüklü tencerede yemeklerin normal tencereye göre daha kısa sürede pişmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Kapağı sıkıca kapanan tencerede buhar dışarı çıkamaz ve basınç artar. Basınç arttıkça suyun kaynama sıcaklığı yükselir; yemek 100 °C'nin üzerindeki suda daha hızlı pişer.
-
Soru 13
Isıca yalıtılmış bir kapta 40 °C sıcaklıktaki 200 g suyun içine 0 °C sıcaklıktaki 50 g buz atılıyor.
Isıl denge kurulduğunda karışımın sıcaklığı kaç °C olur? (csu = 1 cal/g·°C, Lerime = 80 cal/g)
Doğru cevap: D
Su 0 °C'ye soğurken 200 · 40 = 8000 cal verebilir; buzun erimesi için 50 · 80 = 4000 cal yeterlidir, buz tamamen erir. 200 · (40 − T) = 4000 + 50 · T eşitliğinden 4000 = 250 · T ve T = 16 °C bulunur. Erime ısısını hesaba katmayan 32 °C bulur.
-
Soru 14
Celsius ve Fahrenheit termometrelerinin aynı ortamda aynı sayısal değeri gösterdiği sıcaklık kaçtır?
Doğru cevap: E
F = 1,8 · C + 32 bağıntısında F = C yazılırsa C = 1,8 · C + 32, yani −0,8 · C = 32 ve C = −40 bulunur. Bu sıcaklıkta iki termometre de −40 gösterir.
-
Soru 15
Metal bir çubuğun bir ucu sıcak, diğer ucu soğuk ortamda tutuluyor.
I. Çubuğun kesit alanı artırılırsa iletimle ısı aktarım hızı artar.
II. Uçlar arasındaki sıcaklık farkı artırılırsa aktarım hızı artar.
III. Aynı kesitli çubuğun boyu artırılırsa aktarım hızı artar.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: C
İletimle ısı aktarım hızı kesit alanı ve sıcaklık farkıyla doğru, çubuğun boyuyla ters orantılıdır. Boy arttıkça ısı daha uzun yol alır ve aktarım yavaşlar; III. ifade yanlıştır.
-
Soru 16
İdeal bir gazın sıcaklığı 27 °C'den 327 °C'ye çıkarılıyor.
Gaz taneciklerinin ortalama kinetik enerjisi kaç katına çıkar?
Doğru cevap: A
Ortalama kinetik enerji mutlak sıcaklıkla doğru orantılıdır. 27 °C = 300 K, 327 °C = 600 K olduğundan enerji 2 katına çıkar. Celsius değerlerini oranlamak 12 gibi yanlış bir sonuç verir.
-
Soru 17
Kışın buzlanan yollara tuz serpilmesinin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Suda çözünen tuz, çözeltinin donma sıcaklığını 0 °C'nin altına düşürür. Böylece hava 0 °C'nin biraz altında olsa bile yoldaki su donmaz, oluşmuş buz da erir.
-
Soru 18
Gücü 840 W olan bir ısıtıcı, 2 kg suyu 5 dakika boyunca ısıtıyor.
Isı kaybı olmadığına göre suyun sıcaklığı kaç °C artar? (csu = 4200 J/kg·°C)
Doğru cevap: E
Isıtıcının verdiği enerji Q = P · t = 840 · 300 = 252 000 J olur (5 dakika = 300 s). ΔT = Q / (m · c) = 252 000 / (2 · 4200) = 30 °C bulunur. Süreyi saniyeye çevirmeyi unutmak sonucu tamamen değiştirir.
-
Soru 19
0 °C sıcaklıktaki bir miktar su, kapalı bir kapta yavaşça 4 °C'ye kadar ısıtılıyor.
I. Suyun hacmi azalır.
II. Suyun özkütlesi azalır.
III. Suyun kütlesi değişmez.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: B
Su 0 °C ile 4 °C arasında ısıtılınca diğer sıvıların aksine büzülür; hacmi azalır, kütlesi değişmediği için özkütlesi artar. Suyun en yoğun olduğu sıcaklık 4 °C'dir; II. ifade bu yüzden yanlıştır.
-
Soru 20
Defne, sıkışmış metal kapaklı cam kavanozu açamayınca kapağı bir süre sıcak suyun altında tutuyor. Ardından kapak kolayca açılıyor.
Bu durumun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Metallerin genleşme katsayısı camınkinden büyüktür. Isıtıldığında metal kapak kavanozun ağzından daha çok genleşir ve aradaki sıkılık azalır. Öz ısı maddenin ayırt edici bir özelliğidir, ısıtmayla azalmaz.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.