10. Sınıf Tarih Osmanlı Kuruluş Dönemi Testi 1
- Osmanlı Kuruluş Dönemi
- 20 soru
- 25 dakika
Osman Bey'den II. Murad'a kadar beylikten devlete geçiş, Rumeli'ye yerleşme, iskân ve istimalet politikaları, tımar ve pençik gibi kurumlar, Ankara Savaşı ve Fetret Devri üzerine 20 soru. Olayları padişahlara göre gruplayıp sırasını kafanda canlandırmak, kronoloji sorularında işini kolaylaştırır.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Osmanlı Beyliği, kuruluş yıllarında Bizans sınırında bulunan ve aşağıdakilerden hangisinin çevresini içine alan bir bölgede ortaya çıkmıştır?
Doğru cevap: B
Osmanlı Beyliği, Söğüt ve Domaniç çevresinde, Bizans topraklarına komşu bir uç beyliği olarak kurulmuştur. Konya Anadolu Selçuklu Devleti'nin başkentiydi; Sinop ve Kastamonu Candaroğulları'nın, Antalya Tekeoğulları'nın bölgesindeydi.
-
Soru 2
Osmanlı Beyliği'nin Bizans sınırında kurulmuş olması, beyliğin kısa sürede güçlenmesinde etkili olmuştur.
Bu durumun beyliğe sağladığı katkı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Bizans'a komşu olmak, gaza (fetih) amacıyla hareket eden Türkmenlerin ve savaşçı toplulukların Osmanlı'ya yönelmesini sağladı; bu da beyliğin insan gücünü artırdı. Moğol baskısı daha çok doğudaki beylikleri etkiliyordu; Osmanlı'nın donanması da kuruluşta değil, sonraki dönemlerde gelişti.
-
Soru 3
Osman Bey döneminde kuşatılan, Orhan Bey döneminde (1326) alınarak başkent yapılan şehir aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Bursa kuşatması Osman Bey döneminde başlamış, şehir 1326'da Orhan Bey zamanında alınarak başkent yapılmıştır. Edirne ise daha sonra I. Murad döneminde başkent olmuştur.
-
Soru 4
Orhan Bey döneminde Bizans ile yapılan Maltepe (Pelekanon) Savaşı'nı Osmanlılar kazanmıştır. Bu savaştan sonra Bizans'ın Anadolu'daki önemli şehirleri birer birer Osmanlı'ya geçmiştir.
Bu savaşın ardından Osmanlıların aldığı şehirler aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?
Doğru cevap: E
Maltepe (Pelekanon) Savaşı'ndan (1329) sonra İznik (1331) ve İzmit (1337) alındı; böylece Bizans'ın Anadolu'daki varlığı büyük ölçüde sona erdi. Bursa bu savaştan önce alınmıştı; Çimpe ve Gelibolu Rumeli'dedir.
-
Soru 5
Orhan Bey döneminde Osmanlı topraklarına katılan Karesioğulları Beyliği'nin Osmanlı Devleti'ne sağladığı en önemli katkı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Balıkesir ve Çanakkale çevresinde kurulan Karesioğulları'nın alınmasıyla Osmanlılar Çanakkale Boğazı kıyısına ulaştı ve bu beyliğin denizcilik birikiminden yararlandı. Bu durum Rumeli'ye geçişi kolaylaştırdı. Karesi, Osmanlı'ya katılan ilk Türk beyliğidir.
-
Soru 6
Osmanlıların Rumeli'deki ilk toprağı sayılan Çimpe Kalesi, aşağıdakilerden hangisinin önderliğinde alınmıştır?
Doğru cevap: B
Çimpe Kalesi, Orhan Bey'in oğlu Süleyman Paşa'nın önderliğinde alındı; böylece Osmanlılar Rumeli'ye yerleşmeye başladı. Lala Şahin Paşa ise I. Murad döneminde ilk Rumeli beylerbeyi olarak tanınır.
-
Soru 7
Osmanlı Devleti, Rumeli'de aldığı bölgelere Anadolu'dan getirdiği Türkmen ailelerini ve konar-göçer toplulukları yerleştirmiştir. Bu ailelerin bir kısmı boş arazilere yerleşip köyler kurmuş, bir kısmı da ticaret yolları ve geçitler çevresine iskân edilmiştir.
Osmanlı Devleti'nin bu uygulamayla ulaşmak istediği temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Bu uygulamaya iskân politikası denir. Fethedilen yerlerde Türk nüfusu oluşturularak buraların Türk yurdu hâline gelmesi ve Osmanlı hâkimiyetinin kalıcı olması amaçlanmıştır. Uygulama Anadolu'nun nüfusunu artırmaz, aksine Anadolu'dan Rumeli'ye nüfus taşır.
-
Soru 8
Osmanlı Devleti'nin fethettiği yerlerdeki halka adil davranması, din ve vicdan özgürlüğü tanıması, vergileri hafif tutarak halkın gönlünü kazanmaya çalışması politikasına ne ad verilir?
Doğru cevap: A
Halkı gönüllü olarak Osmanlı yönetimine ısındırmayı amaçlayan bu hoşgörü politikasına istimalet denir. Devşirme ve pençik asker toplama, iltizam vergi toplama, müsadere ise mallara el koyma uygulamasıdır.
-
Soru 9
I. Murad döneminde fethedilerek başkent yapılan ve Osmanlıların Balkanlardaki ilerleyişinde merkez işlevi gören şehir aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Edirne, I. Murad döneminde alınıp başkent yapıldı; Balkanlara yönelik seferler buradan yönetildi. Bursa daha önce başkentti; Selanik, Sofya ve Üsküp ise Rumeli'deki öteki önemli şehirlerdendir.
-
Soru 10
Edirne'nin alınmasından sonra Papa'nın çağrısıyla toplanan ve Sırp, Macar, Bosna ve Eflak kuvvetlerinden oluşan Haçlı ordusu, Meriç Nehri kıyısında Osmanlılar tarafından bozguna uğratılmıştır.
Osmanlıların Haçlılarla yaptığı bu ilk savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Osmanlıların Haçlılarla yaptığı ilk savaş Sırpsındığı Savaşı'dır (1364). Haçlı ordusu Meriç kıyısında ani bir baskınla dağıtıldı. Çirmen Savaşı Sırplarla, Niğbolu ve Varna ise daha sonraki Haçlı ordularıyla yapılmıştır.
-
Soru 11
Savaş meydanında şehit düşen ilk Osmanlı hükümdarı I. Murad'dır.
I. Murad'ın şehit olduğu savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
I. Kosova Savaşı'nı (1389) Osmanlılar kazandı; ancak savaştan sonra savaş alanını dolaşan I. Murad, bir Sırp askeri tarafından şehit edildi. Bu savaşla Balkanlarda Osmanlı hâkimiyeti güçlendi.
-
Soru 12
I. Murad döneminde, savaşta alınan esirlerin beşte birinin devlete ait sayılmasını ve bu esirlerin eğitilerek asker yapılmasını öngören uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
“Beşte bir” anlamına gelen pençik sistemiyle esirlerin beşte biri devlete ayrıldı; bunlar Türk-İslam kültürüyle yetiştirilip Yeniçeri Ocağı'na asker oldu. Devşirme ise esirlerden değil, Hristiyan ailelerin çocuklarından asker toplama yöntemidir.
-
Soru 13
Osmanlı Devleti'nde fethedilen toprakların vergi geliri, savaş zamanında belirli sayıda atlı asker yetiştirme şartıyla sipahilere bırakılırdı. Sipahi, köylüden topladığı vergiyle hem kendi geçimini sağlar hem de bu askerleri besleyip donatırdı. Toprağın mülkiyeti ise devlete aitti.
Bu uygulamanın devlete sağladığı yarar aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Anlatılan tımar sistemidir. Vergi geliri doğrudan sipahiye bırakıldığı için devlet hazineden para harcamadan büyük bir atlı ordu (tımarlı sipahiler) bulundurdu. Toprağın mülkiyeti devlette kaldığından A yanlıştır; vergi merkeze gelmediği için C de yanlıştır.
-
Soru 14
İstanbul Boğazı'nın Anadolu yakasına Anadolu Hisarı'nı (Güzelcehisar) yaptıran Osmanlı padişahı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Anadolu Hisarı, İstanbul'u kuşatan ilk Osmanlı padişahı Yıldırım Bayezid tarafından yaptırılmıştır. Karşı yakadaki Rumeli Hisarı ise II. Mehmed (Fatih) döneminde yapılmıştır.
-
Soru 15
1402 Ankara Savaşı'nda Yıldırım Bayezid, Timur'a yenilmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı ordusunun bu savaşı kaybetmesinde etkili olmuştur?
Doğru cevap: D
Savaş sırasında Osmanlı ordusundaki Kara Tatarlar ile topraklarını Osmanlı'ya kaptıran Anadolu beyliklerinin askerleri Timur tarafına geçti; bu durum Osmanlı ordusunu zayıflattı. Yeniçeriler sonuna kadar padişahın yanında savaştı.
-
Soru 16
Ankara Savaşı'ndan sonra Yıldırım Bayezid'in oğulları arasında başlayan taht mücadelesine son vererek Osmanlı ülkesinde siyasi birliği yeniden sağlayan padişah aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Fetret Devri (1402-1413), Çelebi Mehmed'in kardeşlerine karşı üstünlük kurmasıyla sona erdi ve ülke yeniden tek yönetim altında birleşti. Musa, Süleyman ve İsa Çelebi bu mücadelede taht için yarışan kardeşlerdir.
-
Soru 17
Çelebi Mehmed döneminde çıkan ve Osmanlı tarihinde dinî-sosyal nitelikli ilk büyük isyan olarak kabul edilen isyan aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Şeyh Bedreddin İsyanı, Fetret Devri'nin karışıklığından sonra Çelebi Mehmed döneminde çıktı ve dinî-sosyal nitelikteki ilk büyük isyan sayılır. Düzmece Mustafa İsyanı taht kavgasına dayanır; Celali, Patrona Halil ve Kabakçı Mustafa isyanları çok daha sonraki yüzyıllardadır.
-
Soru 18
Aşıkpaşazade, Osmanlı'nın kuruluş yıllarında Anadolu'da bulunan dört topluluktan söz eder. Bunlardan biri esnaf ve sanatkârları bir araya getiren, mesleki ve ahlaki eğitim veren bir teşkilattır.
Sözü edilen teşkilat aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Ahiyan-ı Rum, Ahilik teşkilatını ifade eder; esnaf ve sanatkârları örgütleyerek hem mesleki hem ahlaki eğitim verir. Gaziyan-ı Rum gazileri, Abdalan-ı Rum dervişleri, Bacıyan-ı Rum ise kadınlar teşkilatını anlatır. Divan-ı Hümayun bir devlet kurumudur.
-
Soru 19
I. Ankara Savaşı
II. Bursa'nın alınması
III. I. Kosova Savaşı
IV. Çimpe Kalesi'nin alınması
Yukarıdaki olayların oluş sırası aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Bursa'nın alınması 1326 (Orhan Bey), Çimpe Kalesi'nin alınması 1353 (Orhan Bey), I. Kosova Savaşı 1389 (I. Murad), Ankara Savaşı 1402'dir (Yıldırım Bayezid). Doğru sıra II, IV, III, I'dir.
-
Soru 20
Osmanlı'nın ilk dönemlerinde ülke, hanedanın ortak malı sayılıyordu. Bu anlayış nedeniyle padişahın bütün oğulları tahtta hak sahibi görülüyordu. Ankara Savaşı'ndan sonra Yıldırım Bayezid'in oğulları yaklaşık on yıl boyunca taht için birbirleriyle mücadele etti; II. Murad da tahta çıktıktan sonra amcası ve kardeşiyle uğraşmak zorunda kaldı.
Bu bilgilerden aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?
Doğru cevap: D
Metinde bütün şehzadelerin tahtta hak sahibi görülmesinin kardeşler ve akrabalar arasında uzun mücadelelere yol açtığı anlatılıyor; ortak mal anlayışı taht kavgalarının zeminini hazırlamıştır. Seçimle padişah belirlendiği ya da ülkenin Timur'un oğullarınca paylaşıldığı bilgisi metinde yoktur.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.
Tarih dersinden diğer testler
Tarih10. Sınıf Tarih Dünya Gücü Osmanlı Testi 1Dünya Gücü Osmanlı20 soru25 dk Tarih10. Sınıf Tarih Türk-İslam Devletleri Testi 1Türk-İslam Devletleri20 soru25 dk