TYT Biyoloji Ekoloji Testi 1
- Ekoloji
- 20 soru
- 25 dakika
Ekosistemin canlı ve cansız bileşenleri, besin zinciri ve ağları, enerji akışı ve ekolojik piramitler, karbon, azot ve su döngüleri, türler arası ilişkiler ile çevre sorunlarından 20 soru. Enerji sorularında her basamağa bir öncekinin yaklaşık onda biri kadar enerji aktarıldığını hatırlamak hesaplamayı kolaylaştırır.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi bir ekosistemin cansız (abiyotik) bileşenlerinden biridir?
Doğru cevap: D
Abiyotik bileşenler ekosistemdeki cansız etmenlerdir: ışık, sıcaklık, su, toprak ve topraktaki mineraller gibi. Üreticiler, tüketiciler, parazitler ve ayrıştırıcılar ise biyotik yani canlı bileşenlerdir.
-
Soru 2
Belirli bir alanda, belirli bir zamanda yaşayan ve aynı türe ait bireylerin oluşturduğu topluluğa ne ad verilir?
Doğru cevap: A
Aynı türün bir alandaki bireyleri popülasyonu oluşturur. Aynı alanda yaşayan farklı türlerin popülasyonları komüniteyi, komünite ile cansız çevresi birlikte ekosistemi oluşturur.
-
Soru 3
Bir besin zincirinde üreticilerin vücudunda depolanan toplam enerji 20 000 kJ olarak hesaplanıyor.
Her basamakta enerjinin yaklaşık %10'unun bir üst basamağa aktarıldığı kabul edilirse ikincil (2. derece) tüketicilere ulaşan enerji yaklaşık kaç kJ olur?
Doğru cevap: B
Birincil tüketicilere 20 000 · 0,1 = 2000 kJ, ikincil tüketicilere 2000 · 0,1 = 200 kJ aktarılır. 2000 kJ birincil tüketicilerin aldığı enerjidir.
-
Soru 4
Bir gölde fitoplankton → zooplankton → küçük balık → büyük balık → balıkçıl kuşu besin zinciri bulunuyor. Göle, canlı vücudunda parçalanmadan biriken bir tarım ilacı karışıyor.
Buna göre birim vücut ağırlığında bu ilacın en yüksek derişimde bulunması beklenen canlı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Vücuttan atılamayan maddeler besin zinciri boyunca her basamakta birikerek derişimi artar; buna biyolojik birikim denir. Zincirin son halkası olan balıkçıl kuşu, bu maddeyi en yüksek derişimde taşır.
-
Soru 5
Aşağıdaki ilişkilerden hangisi her iki türün de yarar sağladığı mutualizme örnektir?
Doğru cevap: C
Rhizobium bakterileri baklagillerin köklerindeki yumrularda yaşar, havadaki azotu bitkinin kullanabileceği hâle getirir; bitki de bakteriye organik besin sağlar. Pire ve tenya parazit, ökse otu yarı parazittir; kurt ile tavşan ise av-avcı ilişkisindedir.
-
Soru 6
Atmosferdeki serbest azotu (N2) bağlayarak canlıların kullanabileceği azotlu bileşiklere dönüştüren canlılar aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Bitkiler ve hayvanlar havadaki N2'yi doğrudan kullanamaz. Azot bağlayıcı bakteriler bu azotu amonyağa dönüştürür. Denitrifikasyon bakterileri ise tersini yapar, topraktaki nitratı yeniden N2 olarak atmosfere verir.
-
Soru 7
Karbon döngüsüyle ilgili şu ifadeler veriliyor:
I. Kemosentez yapan canlılar karbon döngüsüne katılmaz.
II. Fosil yakıtların yakılması atmosferdeki CO2 miktarını artırır.
III. Ayrıştırıcılar, ölü canlılardaki karbonun CO2 olarak atmosfere dönmesini sağlar.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: D
Kemosentez yapan canlılar da fotosentez yapanlar gibi CO2'yi organik maddeye çevirir; karbon döngüsüne katılırlar, I yanlıştır. Fosil yakıtların yanması depolanmış karbonu CO2 olarak açığa çıkarır; ayrıştırıcıların solunumu da ölü organizmalardaki karbonu atmosfere geri döndürür.
-
Soru 8
Bir çayır ekosisteminde buğday → fare → yılan → kartal besin zinciri bulunuyor. Bir hastalık nedeniyle bölgedeki yılanların sayısı kısa sürede büyük ölçüde azalıyor.
I. Fare sayısı artar.
II. Kartal sayısı azalır.
III. Buğday miktarı artar.
Buna göre ilk aşamada verilen değişimlerden hangilerinin gerçekleşmesi beklenir?
Doğru cevap: C
Avcısı azalan farelerin sayısı artar; besini azalan kartalların sayısı azalır. Artan fareler daha çok buğday tüketeceğinden buğday miktarının artması değil azalması beklenir; III yanlıştır.
-
Soru 9
Ekolojik piramitlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi her zaman doğrudur?
Doğru cevap: E
Her basamakta enerjinin bir kısmı solunum ve ısıyla kaybolduğundan üst basamağa her zaman daha az enerji ulaşır; enerji piramidi ters dönmez. Tek bir ağaçta yaşayan çok sayıda böcek sayı piramidini, bazı su ekosistemleri de biyokütle piramidini ters çevirebilir.
-
Soru 10
Bir ekosistemde ayrıştırıcılar tamamen ortadan kalkarsa uzun vadede aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?
Doğru cevap: B
Bakteri ve mantarlar gibi ayrıştırıcılar ölü canlıları ve atıkları inorganik maddelere parçalar. Bunlar olmazsa ölü madde birikir, topraktaki mineraller yenilenmez ve üreticiler giderek besin bulamaz; madde döngüleri durma noktasına gelir.
-
Soru 11
Bir türün ekosistemde nerede yaşadığı, ne ile beslendiği, hangi saatlerde etkin olduğu ve hangi canlılara besin olduğu gibi üstlendiği rollerin tümüne ne ad verilir?
Doğru cevap: D
Ekolojik niş, bir türün ekosistemdeki yaşam biçimi ve görevlerinin bütünüdür. Habitat yalnız canlının yaşadığı yeri ifade eder; niş ise "orada ne yaptığını" da kapsar.
-
Soru 12
I. Doğum
II. Ölüm
III. Dışarıdan bölgeye göç (göç ile gelme)
IV. Bölgeden dışarıya göç (göç ile gitme)
Yukarıdakilerden hangileri bir popülasyonun birey sayısını artırır?
Doğru cevap: B
Doğumlar ve popülasyona dışarıdan katılan bireyler birey sayısını artırır. Ölümler ve bölgeyi terk eden bireyler ise sayıyı azaltır.
-
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi sera gazı değildir?
Doğru cevap: A
Sera gazları Dünya yüzeyinden yayılan kızılötesi ışınları soğurarak atmosferde ısı tutar. Havanın büyük bölümünü oluşturan N2 bu ışınları soğurmaz; diğer seçeneklerdeki gazlar sera etkisine katkı yapar.
-
Soru 14
Asit yağmurlarının oluşmasına yol açan başlıca gazlar aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Doğru cevap: C
Fosil yakıtların yakılmasıyla açığa çıkan kükürt dioksit ve azot oksitler, atmosferdeki su buharıyla tepkimeye girerek sülfürik ve nitrik asit oluşturur. Kloroflorokarbonlar ise daha çok ozon tabakasının incelmesiyle ilişkilidir.
-
Soru 15
Vantuz balığı, köpek balığının vücuduna tutunarak onunla birlikte taşınır ve köpek balığının avından arta kalan parçalarla beslenir. Bu durum köpek balığına bir yarar ya da zarar sağlamaz.
Buna göre iki tür arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Türlerden birinin yarar sağladığı, diğerinin ise etkilenmediği ilişki kommensalizmdir. Mutualizmde iki taraf da kazanır, parazitlikte ise bir taraf zarar görür.
-
Soru 16
Su döngüsünde bitkilerin yapraklarındaki gözeneklerden su buharı hâlinde atmosfere su verilmesine ne ad verilir?
Doğru cevap: A
Bitkiler kökleriyle aldıkları suyun büyük kısmını yapraklarındaki stomalardan buhar olarak atmosfere verir; buna terleme (transpirasyon) denir. Yoğuşma, su buharının sıvıya dönüşmesidir.
-
Soru 17
Ekosistemlerde enerji akışıyla ilgili şu ifadeler veriliyor:
I. Ekosistemlerin çoğunda enerjinin kaynağı Güneş'tir.
II. Enerji besin zincirinde tek yönlü akar, madde gibi döngü oluşturmaz.
III. Her beslenme basamağında enerjinin bir kısmı ısı olarak ortama verilir.
Buna göre verilen ifadelerden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: E
Fotosentezle ekosisteme giren güneş enerjisi besin zinciri boyunca aktarılır; her basamakta bir kısmı solunumla ısıya dönüşüp ortama verilir ve geri kullanılamaz. Bu yüzden enerji tek yönlü akar, maddeler ise döngü hâlinde yeniden kullanılır. Üç ifade de doğrudur.
-
Soru 18
Güneş ışığının hiç ulaşmadığı derin okyanus tabanındaki sıcak su kaynakları çevresinde oluşan ekosistemlerde üretici görevini aşağıdakilerden hangisi üstlenir?
Doğru cevap: D
Işık olmadığı için fotosentez yapılamaz. Bu ortamlarda bazı bakteriler, kükürtlü bileşikler gibi inorganik maddelerin oksitlenmesinden elde ettikleri kimyasal enerjiyle organik madde üretir; ekosistemin üreticileri bu kemosentetik bakterilerdir.
-
Soru 19
Yalnızca belirli bir coğrafi bölgede doğal olarak yayılış gösteren ve dünyanın başka bir yerinde doğal olarak bulunmayan türlere ne ad verilir?
Doğru cevap: B
Doğal yayılışı belirli bir bölgeyle sınırlı türlere endemik tür denir. Kozmopolit türler ise dünyanın pek çok bölgesinde yaygın olarak bulunur.
-
Soru 20
Bir gölün yakınındaki tarım alanlarında aşırı gübre kullanılıyor. Yağmur sularıyla taşınan azot ve fosfor bileşikleri her yıl göle karışıyor. Araştırmacılar birkaç yıl sonra göldeki balık ölümlerinin arttığını gözlemliyor.
Buna göre gölde gerçekleşen olaylar sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Doğru cevap: C
Göle karışan azot ve fosfor algler için besin işlevi görür ve aşırı alg çoğalmasına yol açar. Ölen algleri parçalayan ayrıştırıcılar suda çözünmüş oksijeni hızla tüketir; oksijeni azalan gölde balık ölümleri artar. Bu sürece ötrofikasyon denir.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.
Biyoloji dersinden diğer testler
BiyolojiTYT Biyoloji Canlıların Ortak Özellikleri ve Hücre Testi 1Canlıların Ortak Özellikleri ve Hücre20 soru25 dk BiyolojiTYT Biyoloji Canlıların Sınıflandırılması Testi 1Canlıların Sınıflandırılması20 soru25 dk