AYT Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testi 1
- Kimyasal Tepkimelerde Denge
- 20 soru
- 25 dakika
Denge sabiti yazma ve hesaplama, Kp ile Kc ilişkisi, tepkime ölçüsü, Le Chatelier ilkesi ile sulu çözelti dengelerinden (pH, tampon, hidroliz, Ksp) 20 soru. Hesaplarda mol sayısını kap hacmine bölüp derişime çevirmeyi unutma.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
N2(g) + 3H2(g) ⇌ 2NH3(g)
tepkimesinin derişimler cinsinden denge sabiti (Kc) ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Denge sabiti, ürün derişimlerinin katsayı kadar üslerinin çarpımının girenlerinkine oranıdır: Kc = [NH3]²/([N2][H2]³). Katsayılar çarpan değil üs olarak yazılır.
-
Soru 2
CaCO3(k) ⇌ CaO(k) + CO2(g)
tepkimesinin Kc ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Katıların derişimi sabit kabul edildiğinden denge ifadesine yazılmaz. Heterojen bu dengede yalnız gaz hâlindeki CO2 kalır: Kc = [CO2].
-
Soru 3
1 L'lik kapalı bir kaba 0,4 mol H2 ve 0,4 mol I2 gazı konuyor. Belirli bir sıcaklıkta H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g) tepkimesi dengeye ulaştığında kapta 0,6 mol HI bulunuyor.
Bu sıcaklıkta tepkimenin Kc değeri kaçtır?
Doğru cevap: E
0,6 mol HI için 0,3 mol H2 ve 0,3 mol I2 harcanır; dengede her birinden 0,1 mol kalır. Kc = 0,6²/(0,1·0,1) = 0,36/0,01 = 36.
-
Soru 4
Aşağıdaki tepkimelerin hangisinde aynı sıcaklıkta Kp = Kc eşitliği geçerlidir?
Doğru cevap: A
Kp = Kc(RT)Δn bağıntısında Δn, gaz ürünlerin ve gaz girenlerin mol sayıları farkıdır. Yalnız H2 + Cl2 tepkimesinde Δn = 2 − 2 = 0'dır. C(k) katı olduğundan D'de Δn = 2 − 1 = 1'dir.
-
Soru 5
Belirli bir sıcaklıkta A(g) ⇌ 2B(g) tepkimesinin denge sabiti Kc = 4'tür.
Aynı sıcaklıkta 4B(g) ⇌ 2A(g) tepkimesinin denge sabiti kaçtır?
Doğru cevap: A
Tepkime ters çevrilince denge sabitinin tersi alınır (1/4), katsayılar 2 ile çarpılınca sabitin karesi alınır: (1/4)² = 1/16.
-
Soru 6
Aynı sıcaklıkta,
N2(g) + O2(g) ⇌ 2NO(g) K1 = 2·10−3
2NO(g) + O2(g) ⇌ 2NO2(g) K2 = 5·102
olduğuna göre N2(g) + 2O2(g) ⇌ 2NO2(g) tepkimesinin denge sabiti kaçtır?
Doğru cevap: C
İki tepkime taraf tarafa toplanınca 2NO sadeleşir ve istenen tepkime elde edilir. Toplanan tepkimelerin sabitleri çarpılır: K = 2·10⁻³·5·10² = 1.
-
Soru 7
Belirli bir sıcaklıkta A(g) + B(g) ⇌ 2C(g) tepkimesinin Kc değeri 4'tür. 2 L'lik bir kapta aynı sıcaklıkta 0,4 mol A, 0,2 mol B ve 0,8 mol C bulunuyor.
Buna göre tepkime ölçüsü (Qc) ve sistemin davranışı için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: C
Derişimler [A] = 0,2 M, [B] = 0,1 M, [C] = 0,4 M'dir. Qc = 0,4²/(0,2·0,1) = 8 olur. Qc > Kc olduğundan ürün fazladır, tepkime geri yönde ilerler.
-
Soru 8
N2(g) + 3H2(g) ⇌ 2NH3(g) ΔH < 0
Dengedeki bu sisteme ayrı ayrı uygulanan,
I. Sıcaklığı düşürmek
II. Kaba katalizör eklemek
III. Sabit sıcaklıkta kabın hacmini küçültmekişlemlerinden hangileri yeni dengede NH3 miktarını artırır?
Doğru cevap: D
Tepkime ekzotermiktir; sıcaklık düşünce denge ileri kayar. Hacim küçülünce basınç artar ve denge gaz mol sayısı az olan ürünler yönüne kayar. Katalizör dengeye ulaşmayı hızlandırır ama denge miktarlarını değiştirmez.
-
Soru 9
Gaz fazında dengede bulunan ekzotermik bir tepkimede aşağıdaki değişikliklerden hangisi Kc değerini değiştirir?
Doğru cevap: A
Denge sabiti yalnız sıcaklığa bağlıdır. Ekzotermik tepkimede sıcaklık artınca Kc küçülür. Derişim, hacim ve katalizör değişiklikleri dengenin konumunu etkileyebilir ama sabiti değiştirmez.
-
Soru 10
PCl5(g) ⇌ PCl3(g) + Cl2(g)
tepkimesi, sabit basınçlı (hareketli pistonlu) bir kapta dengededir. Sıcaklık ve basınç sabit tutularak kaba bir miktar helyum gazı ekleniyor.
Buna göre,
I. Denge ürünler yönüne kayar.
II. PCl3 gazının mol sayısı artar.
III. Kc değeri büyür.yargılarından hangileri doğrudur?
Doğru cevap: C
Basınç sabitken helyum eklenince kabın hacmi büyür, tepkimeye girenlerin kısmi basınçları düşer. Denge gaz mol sayısı fazla olan ürünler yönüne kayar ve PCl3 artar. Sıcaklık değişmediğinden Kc aynı kalır.
-
Soru 11
2 L'lik bir kaba 2 mol X gazı konuyor. Belirli bir sıcaklıkta X(g) ⇌ 2Y(g) tepkimesi dengeye ulaştığında X'in %50'si ayrışmış oluyor.
X Y Başlangıç (mol) 2 0 Değişim (mol) −1 +2 Denge (mol) 1 2 Bu sıcaklıkta tepkimenin Kc değeri kaçtır?
Doğru cevap: B
Dengede [X] = 1/2 = 0,5 M ve [Y] = 2/2 = 1 M'dir. Kc = 1²/0,5 = 2. Mol sayılarını derişim gibi kullanmak 4 sonucunu verir.
-
Soru 12
Sabit hacimli bir kaba yalnız N2O4 gazı konuyor; başlangıç basıncı 1 atm'dir. Sabit sıcaklıkta N2O4(g) ⇌ 2NO2(g) dengesi kurulduğunda kaptaki toplam basınç 1,5 atm oluyor.
Bu sıcaklıkta tepkimenin Kp değeri kaçtır?
Doğru cevap: D
N2O4'ün basıncı x kadar azalırsa NO2 2x olur: (1 − x) + 2x = 1,5 ⇒ x = 0,5. Dengede P(N2O4) = 0,5 atm, P(NO2) = 1 atm'dir. Kp = 1²/0,5 = 2.
-
Soru 13
1 L'lik bir kaba 1 mol H2 ve 1 mol I2 gazı konuyor. Belirli bir sıcaklıkta H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g) tepkimesinin Kc değeri 64'tür.
Dengede kapta kaç mol HI bulunur?
Doğru cevap: E
x mol H2 harcanırsa (2x)²/(1 − x)² = 64 ⇒ 2x/(1 − x) = 8 ⇒ x = 0,8 olur. HI miktarı 2x = 1,6 mol'dür. 0,8, harcanan H2 miktarıdır.
-
Soru 14
25 °C'ta 0,1 M HA zayıf asit çözeltisi hazırlanıyor. HA'nın asitlik sabiti Ka = 1·10−5'tir.
Çözeltinin pH değeri kaçtır?
Doğru cevap: B
Zayıf asitte [H⁺] ≈ √(Ka·C) = √(10⁻⁶) = 10⁻³ M'dir; pH = 3. Asit tamamen iyonlaşıyor sanılırsa pH = 1 bulunur, Ka·C'nin karekökü alınmazsa 6 bulunur.
-
Soru 15
Belirli bir sıcaklıkta PbI2 katısının çözünürlük çarpımı Kçç = 3,2·10−8'dir.
Bu sıcaklıkta PbI2'nin saf sudaki çözünürlüğü kaç mol/L'dir?
Doğru cevap: D
PbI2(k) ⇌ Pb²⁺ + 2I⁻ dengesinde çözünürlük s ise [Pb²⁺] = s, [I⁻] = 2s olur. Kçç = s·(2s)² = 4s³ = 3,2·10⁻⁸ ⇒ s³ = 8·10⁻⁹ ⇒ s = 2·10⁻³ mol/L.
-
Soru 16
Belirli bir sıcaklıkta AgCl'nin çözünürlük çarpımı 1,6·10−10'dur.
Aynı sıcaklıkta 0,02 M NaCl çözeltisinde AgCl'nin çözünürlüğü kaç mol/L'dir?
Doğru cevap: C
Ortak iyon Cl⁻ derişimi 0,02 M'dir; s çok küçük olduğundan [Cl⁻] ≈ 0,02 alınır. s = 1,6·10⁻¹⁰/0,02 = 8·10⁻⁹ mol/L. 1,3·10⁻⁵ mol/L saf sudaki çözünürlüktür; ortak iyon çözünürlüğü azaltır.
-
Soru 17
Aşağıdaki karışımların her biri 1 L su içinde hazırlanıyor.
Hangisi tampon çözelti oluşturur?
Doğru cevap: E
0,1 mol HCl, 0,1 mol NH3'ü NH4⁺'ya çevirir; geriye 0,1 mol NH3 ve 0,1 mol NH4⁺ kalır. Zayıf baz ile eşlenik asidinin bir arada bulunması tampon oluşturur. D'de asetik asidin tamamı tuza dönüşür, zayıf asit kalmaz.
-
Soru 18
25 °C'ta hazırlanan tuz çözeltileri için,
I. NH4Cl çözeltisi asidiktir.
II. CH3COONa çözeltisi baziktir.
III. KNO3 çözeltisi nötrdür.yargılarından hangileri doğrudur?
Doğru cevap: E
NH4⁺ zayıf bazın eşlenik asidi olarak hidroliz olup H3O⁺ oluşturur. CH3COO⁻ zayıf asidin eşlenik bazı olarak OH⁻ oluşturur. KNO3 kuvvetli asit ve kuvvetli bazdan oluştuğu için hidroliz olmaz.
-
Soru 19
25 °C'ta 50 mL 0,3 M HCl çözeltisi ile 50 mL 0,1 M NaOH çözeltisi karıştırılıyor.
Oluşan çözeltinin pH değeri kaçtır?
Doğru cevap: A
HCl 0,015 mol, NaOH 0,005 mol'dür. Nötrleşmeden sonra 0,01 mol H⁺ artar; toplam hacim 0,1 L olduğundan [H⁺] = 0,1 M ve pH = 1'dir.
-
Soru 20
Kapalı bir kapta kurulmuş kimyasal denge için,
I. Denge kurulduğunda ileri ve geri tepkimeler durur.
II. İleri ve geri tepkimelerin hızları eşittir.
III. Tepkimeye girenlerin derişimleri ürünlerin derişimlerine eşittir.yargılarından hangileri doğrudur?
Doğru cevap: B
Denge dinamiktir: tepkimeler durmaz, ileri ve geri hızlar eşitlendiği için derişimler sabit kalır. Derişimlerin sabit olması eşit oldukları anlamına gelmez.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.