11. Sınıf Tarih Değişen Dünya Dengeleri Karşısında Osmanlı Testi 1
- Değişen Dünya Dengeleri Karşısında Osmanlı
- 20 soru
- 25 dakika
II. Viyana Kuşatması'ndan III. Selim'e uzanan dönemde Karlofça, Pasarofça, Lale Devri, Belgrad, Küçük Kaynarca ve Nizam-ı Cedit üzerine 20 soru. Antlaşmaları yıllarıyla bir zaman çizelgesine dizmek hem toprak hem kronoloji sorularında işini kolaylaştırır.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
1699 Karlofça Antlaşması ile ilgili aşağıdaki toprak – devlet eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: C
Karlofça ile Macaristan ve Erdel (Temeşvar hariç) Avusturya'ya, Podolya ve Ukrayna Lehistan'a, Mora ve Dalmaçya kıyıları Venedik'e bırakılmıştır.
Azak, 1700 İstanbul Antlaşması ile Rusya'ya verilmiştir.
-
Soru 2
Karlofça Antlaşması için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Doğru cevap: B
II. Viyana Kuşatması'ndan sonra Kutsal İttifak devletleriyle süren savaşlar Karlofça ile sona ermiş; Osmanlı Devleti ilk kez geniş topraklar kaybetmiş ve Batı'da savunmaya çekilmiştir.
Savaş tazminatı ve Kırım'ın bağımsızlığı Küçük Kaynarca'ya, Belgrad'ın geri alınması 1739 Belgrad Antlaşması'na aittir.
-
Soru 3
1683'teki II. Viyana Kuşatması'nın başarısız olmasının ardından Osmanlı Devleti'ne karşı kurulan Kutsal İttifak'ta aşağıdaki devletlerden hangisi yer almamıştır?
Doğru cevap: A
Kutsal İttifak 1684'te Avusturya, Lehistan, Venedik ve Papalık tarafından kurulmuş, Rusya da 1686'da katılmıştır.
Avusturya ile rekabet hâlindeki Fransa bu ittifakta yer almamıştır.
-
Soru 4
1700 İstanbul Antlaşması ile Rusya'ya bırakılan ve Rusya'nın Karadeniz'e inme çabasında önemli bir adım olan kale aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
İstanbul Antlaşması ile Azak Kalesi Rusya'ya verilmiş, Rusya İstanbul'da elçi bulundurma hakkı kazanmıştır.
Azak, 1711 Prut Antlaşması ile Osmanlı Devleti tarafından geri alınmıştır.
-
Soru 5
1711 Prut Savaşı'nda Deli Petro komutasındaki Rus ordusunu Prut Nehri kıyısında kuşatan Osmanlı sadrazamı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Baltacı Mehmet Paşa Rus ordusunu kuşatmış, imzalanan Prut Antlaşması ile Azak geri alınmıştır.
Merzifonlu Kara Mustafa Paşa II. Viyana Kuşatması'nın, Damat İbrahim Paşa ise Lale Devri'nin sadrazamıdır.
-
Soru 6
1718 Pasarofça Antlaşması ile aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmiştir?
Doğru cevap: D
Pasarofça ile Belgrad, Sırbistan'ın kuzeyi ve Eflak'ın batısı Avusturya'ya bırakılmıştır. Mora ise Venedik'ten geri alınarak Osmanlı Devleti'nde kalmıştır.
Podolya'nın ve Mora'nın kaybı Karlofça'ya, Azak'ın kaybı İstanbul Antlaşması'na aittir.
-
Soru 7
Karlofça Antlaşması ile Venedik'e bırakılan Mora, 1715'te başlayan savaşta Venedik'ten geri alındı. Bunun üzerine Venedik'in yanında savaşa giren Avusturya karşısında ise Osmanlı ordusu yenildi ve Belgrad kaybedildi. Bu savaşlar 1718'de imzalanan Pasarofça Antlaşması ile sona erdi.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Doğru cevap: D
Metne göre Mora geri alınmış (kazanç), Belgrad ise Avusturya'ya bırakılmıştır (kayıp). Pasarofça her iki devletle imzalanmıştır.
-
Soru 8
Lale Devri'nin başlangıcı ve sonu kabul edilen olaylar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Doğru cevap: E
Lale Devri, Pasarofça Antlaşması'nın imzalandığı 1718'den Patrona Halil İsyanı'nın çıktığı 1730'a kadar süren, III. Ahmet ve sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa dönemidir.
-
Soru 9
Lale Devri'nde İbrahim Müteferrika ile Said Mehmet Efendi'nin kurduğu matbaada basılan ilk kitap aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
İlk Türk matbaasında 1729'da basılan ilk eser, Arapça bir sözlüğün Türkçe çevirisi olan Vankulu Lügati'dir.
Koçi Bey Risalesi, Kitab-ı Bahriye ve Seyahatname daha önceki dönemlerde el yazması olarak hazırlanmış eserlerdir.
-
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi Lale Devri'nde yapılan yeniliklerden biri değildir?
Doğru cevap: C
Sürat Topçuları Ocağı, III. Mustafa döneminde Baron de Tott'un yardımıyla kurulmuştur.
Yangınlarla mücadele için Tulumbacı Ocağı, matbaa, kâğıt ve kumaş fabrikaları ile Paris'e elçi gönderilmesi Lale Devri yenilikleridir.
-
Soru 11
1720'de Paris'e gönderilen Yirmisekiz Mehmet Çelebi, dönüşünde yazdığı Sefaretname'de Fransız saraylarını, bahçelerini, gözlemevini, fabrikalarını ve tiyatrolarını ayrıntılı biçimde anlattı. Bu gözlemler İstanbul'da yapılan bazı köşk ve bahçelere örnek oldu.
Bu bilgiler Osmanlı Devleti'nde hangi değişimin başladığını gösterir?
Doğru cevap: B
Lale Devri'nde Osmanlı Devleti Avrupa'yı yakından tanımaya ve bazı yönlerini örnek almaya başlamıştır; Paris'e gönderilen elçinin gözlemleri bunun göstergesidir.
Sürekli elçilikler ise III. Selim döneminde açılmıştır; Yirmisekiz Mehmet Çelebi'nin görevi geçicidir.
-
Soru 12
1730'da çıkan Patrona Halil İsyanı'nın sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
İsyancılar Damat İbrahim Paşa'nın öldürülmesini istemiş, III. Ahmet tahtı I. Mahmut'a bırakmıştır. Böylece Lale Devri sona ermiştir.
Matbaa isyandan sonra da çalışmaya devam etmiştir.
-
Soru 13
Osmanlı Devleti'nin 1740'ta Fransa'ya verdiği kapitülasyonları sürekli hâle getirmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
1739 Belgrad Antlaşması'nda Fransa, Osmanlı Devleti ile Avusturya ve Rusya arasında arabuluculuk yapmış ve Belgrad'ın geri alınmasında etkili olmuştur. Osmanlı Devleti bunun karşılığında 1740'ta Fransa'ya verilen kapitülasyonları sürekli hâle getirmiştir.
-
Soru 14
Fransız asıllı Humbaracı Ahmet Paşa'nın (Comte de Bonneval) Humbaracı Ocağı'nı yeniden düzenlediği dönem aşağıdaki padişahlardan hangisine aittir?
Doğru cevap: A
Lale Devri'nden sonra tahta çıkan I. Mahmut döneminde askerî alanda Batılı uzmanlardan yararlanılmış; Humbaracı Ahmet Paşa, Humbaracı Ocağı'nı Avrupa usulüne göre düzenlemiştir.
-
Soru 15
1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Osmanlı Devleti'nden ayrılan ve Türk-Müslüman nüfusun yoğun olduğu ilk toprak aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Küçük Kaynarca ile Kırım bağımsız bir hanlık hâline gelmiş, böylece Türk ve Müslüman nüfusun yoğun olduğu bir toprak Osmanlı'dan ilk kez ayrılmıştır.
Rusya, Kırım'ı 1783'te topraklarına katmıştır.
-
Soru 16
Küçük Kaynarca Antlaşması'nın bazı maddeleri:
• Kırım bağımsız olacaktır.
• Rusya, İstanbul'da sürekli elçi bulundurabilecektir.
• Osmanlı Devleti Rusya'ya savaş tazminatı ödeyecektir.
• Rus ticaret gemileri Boğazlardan geçebilecektir.
• Rusya, Osmanlı ülkesindeki Ortodoksların haklarını koruyabilecektir.
Bu maddelerden hangisi Rusya'ya Osmanlı Devleti'nin iç işlerine karışma imkânı vermiştir?
Doğru cevap: E
Osmanlı vatandaşı olan Ortodoks halkın koruyuculuğunu üstlenmesi, Rusya'ya bu halk adına Osmanlı yönetimine müdahale etme fırsatı vermiştir.
Bu antlaşmada ayrıca padişahın halifelik sıfatı resmî bir belgede ilk kez kullanılmış, Osmanlı ilk kez savaş tazminatı ödemiştir.
-
Soru 17
Rusya'nın 1783'te topraklarına kattığı Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu Osmanlı Devleti hangi antlaşma ile kabul etmiştir?
Doğru cevap: C
1787'de başlayan Osmanlı-Rus savaşı 1792 Yaş Antlaşması ile sona ermiş; Osmanlı Devleti Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu tanımış, Dinyester Nehri sınır olmuştur.
Ziştovi aynı dönemde Avusturya ile imzalanmıştır.
-
Soru 18
III. Selim döneminde oluşturulan İrad-ı Cedit hazinesinin kuruluş amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
III. Selim, Avrupa usulünde eğitilen Nizam-ı Cedit ordusunu kurmuş ve bu ordunun masrafları için yeni vergi kaynaklarından oluşan İrad-ı Cedit (yeni gelir) hazinesini oluşturmuştur.
-
Soru 19
1807'de çıkan, III. Selim'in tahttan indirilmesine ve Nizam-ı Cedit ordusunun kaldırılmasına yol açan isyan aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Islahatlara karşı çıkan yeniçeriler ve onları destekleyenler Kabakçı Mustafa önderliğinde ayaklanmış, Nizam-ı Cedit kaldırılmış ve III. Selim tahttan indirilmiştir.
Patrona Halil İsyanı Lale Devri'ni, Edirne Vakası (1703) II. Mustafa'nın saltanatını sona erdirmiştir.
-
Soru 20
Aşağıdaki tabloda Osmanlı Devleti'nin imzaladığı bazı antlaşmalar verilmiştir.
Antlaşma I Pasarofça II Karlofça III Küçük Kaynarca IV Belgrad Bu antlaşmaların imzalanma sırası aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Karlofça 1699, Pasarofça 1718, Belgrad 1739, Küçük Kaynarca 1774 yılında imzalanmıştır. Doğru sıra II – I – IV – III'tür.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.
Tarih