11. Sınıf Kimya Kimyasal Tepkimelerde Denge Testi 1
- Kimyasal Tepkimelerde Denge
- 20 soru
- 30 dakika
Denge sabiti ifadesi, Kc ve Kp hesapları, denge sabitinin tepkime değişince nasıl değiştiği, tepkime katsayısı (Qc) ve Le Chatelier ilkesi bu testte. İpucu: katı ve saf sıvılar denge ifadesine yazılmaz; denge sabitini yalnız sıcaklık değiştirir.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
N2(g) + 3H2(g) ⇌ 2NH3(g)
Yukarıdaki tepkimenin derişimler cinsinden denge sabiti (Kc) ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Kc = ürün derişimlerinin katsayı kadar üssü alınmış çarpımı / girenlerinkinin aynı biçimde çarpımıdır. Katsayılar çarpan değil üs olarak yazılır, derişimler toplanmaz.
-
Soru 2
CaCO3(k) ⇌ CaO(k) + CO2(g)
Bu tepkimenin Kc ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Heterojen dengede katıların derişimi sabit kabul edilir ve ifadeye yazılmaz. Geriye yalnız gaz olan CO2 kalır: Kc = [CO2].
-
Soru 3
H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g)
Belirli bir sıcaklıkta dengedeki derişimler [H2] = 0,2 M, [I2] = 0,2 M ve [HI] = 1,2 M'dir. Bu sıcaklıkta tepkimenin Kc değeri kaçtır?
Doğru cevap: D
Kc = [HI]²/([H2][I2]) = 1,44/0,04 = 36. HI'nin karesini almamak 30, paydaları toplamak 3,6 verir.
-
Soru 4
1 litrelik kapalı bir kaba 0,5 mol N2O4 konuyor ve sabit sıcaklıkta
N2O4(g) ⇌ 2NO2(g)
dengesi kuruluyor. Dengede kapta 0,2 mol NO2 bulunduğuna göre Kc kaçtır?
Doğru cevap: C
0,2 mol NO2 oluşması için 0,1 mol N2O4 harcanır; dengede N2O4 0,4 M kalır. Kc = 0,2²/0,4 = 0,1. Başlangıç miktarını (0,5) kullanmak 0,08, kareyi unutmak 0,5 verir.
-
Soru 5
Belirli bir sıcaklıkta A(g) + B(g) ⇌ 2C(g) tepkimesinin denge sabiti Kc = 4'tür. Aynı sıcaklıkta C(g) ⇌ ½A(g) + ½B(g) tepkimesinin denge sabiti kaçtır?
Doğru cevap: B
Tepkime ters çevrilince K'nin tersi alınır (1/4); katsayılar yarıya inince yeni K, eskisinin karekökü olur: 1/4 = 0,5. Yalnız ters çevirip karekökü unutmak 0,25 verir.
-
Soru 6
Aynı sıcaklıkta
A(g) ⇌ B(g) K1 = 2
B(g) ⇌ C(g) K2 = 5
dengeleri veriliyor. A(g) ⇌ C(g) tepkimesinin denge sabiti kaçtır?
Doğru cevap: E
Tepkimeler toplanınca denge sabitleri çarpılır: K = K1·K2 = 2·5 = 10. Sabitleri toplamak 7 verir.
-
Soru 7
Aşağıdaki tepkimelerin hangisinde aynı sıcaklıkta Kp = Kc'dir?
Doğru cevap: B
Kp = Kc·(RT)Δn bağıntısında gaz mol sayısı değişimi Δn = 0 ise Kp = Kc olur. H2 + Cl2 ⇌ 2HCl tepkimesinde 2 mol gaz 2 mol gaza dönüşür; diğerlerinde Δn sıfır değildir.
-
Soru 8
Belirli bir sıcaklıkta A(g) + B(g) ⇌ 2C(g) tepkimesi için Kc = 4'tür. 1 litrelik bir kapta aynı sıcaklıkta 0,5 mol A, 0,5 mol B ve 2 mol C bulunmaktadır. Bu sistemle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: A
Qc = 2²/(0,5·0,5) = 16. Qc > Kc olduğu için ürün fazladır; denge kurulana kadar C harcanır, A ve B artar, yani tepkime girenler yönüne ilerler.
-
Soru 9
Kapalı bir kapta dengede olan
H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g)
sistemine sabit sıcaklık ve hacimde bir miktar H2 gazı ekleniyor. Yeni denge kurulduğunda ilk dengeye göre hangisi doğrudur?
Doğru cevap: D
Eklenen H2'nin bir kısmı harcanacak biçimde denge ürünler yönüne kayar: I2 azalır, HI artar. Eklemenin tamamı tüketilemediği için H2 ilk dengedekinden fazla kalır; sıcaklık değişmediği için Kc aynıdır.
-
Soru 10
Dengedeki N2(g) + 3H2(g) ⇌ 2NH3(g) sisteminin hacmi sabit sıcaklıkta yarıya indiriliyor. Denge hangi yöne kayar ve neden?
Doğru cevap: E
Hacim küçülünce basınç artar; sistem basıncı azaltmak için gaz mol sayısının az olduğu yöne (4 mol yerine 2 mol) kayar. Kc sıcaklık değişmediği için aynı kalır.
-
Soru 11
2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) ΔH < 0
Bu tepkimenin gerçekleştiği kabın sıcaklığı artırılırsa Kc ve SO3 miktarı nasıl değişir?
Doğru cevap: B
Tepkime ekzotermiktir; ısı ürünler tarafında düşünülür. Sıcaklık artınca denge ısıyı harcayan geri yöne kayar, SO3 azalır ve Kc küçülür. Sıcaklık Kc'yi değiştiren tek etkendir.
-
Soru 12
Dengedeki bir sisteme katalizör eklenmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: D
Katalizör aktifleşme enerjisini her iki yön için aynı ölçüde düşürür; dengeye daha çabuk ulaşılır ama derişimler, Kc ve ΔH değişmez.
-
Soru 13
Sabit hacimli kapalı bir kapta dengede olan PCl5(g) ⇌ PCl3(g) + Cl2(g) sistemine aynı sıcaklıkta bir miktar helyum gazı ekleniyor. Bu işlemin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Hacim sabit kaldığı için tepkimeye giren gazların derişimleri (kısmi basınçları) değişmez; yalnız toplam basınç artar. Qc = Kc kalır, denge kaymaz.
-
Soru 14
Bir tepkimenin denge sabitinin (Kc) sayısal değerini aşağıdakilerden hangisi değiştirir?
Doğru cevap: E
Derişim, hacim ve katalizör değişiklikleri dengeyi kaydırabilir ya da dengeye ulaşma hızını değiştirebilir ama Kc'yi değiştirmez. Kc yalnız sıcaklığa bağlıdır.
-
Soru 15
1 litrelik bir kaba 1'er mol H2 ve I2 gazları konuyor. Belirli sıcaklıkta
H2(g) + I2(g) ⇌ 2HI(g) Kc = 64
dengesi kuruluyor. Dengede HI derişimi kaç M'dir?
Doğru cevap: B
x mol H2 harcanırsa: (2x)²/(1 - x)² = 64 ⇒ 2x/(1 - x) = 8 ⇒ x = 0,8. [HI] = 2x = 1,6 M. 0,8 harcanan H2 miktarıdır, HI değildir.
-
Soru 16
2 litrelik bir kaba 2 mol PCl5 konuyor ve belirli sıcaklıkta
PCl5(g) ⇌ PCl3(g) + Cl2(g)
dengesi kurulduğunda PCl5'in %60'ı ayrışmış oluyor. Bu sıcaklıkta Kc kaçtır?
Doğru cevap: D
Ayrışan 1,2 mol; dengede PCl5 0,8 mol, PCl3 ve Cl2 1,2'şer mol. Derişimler 0,4 M, 0,6 M, 0,6 M: Kc = 0,6·0,6/0,4 = 0,9. Mol sayılarını derişim yerine kullanmak 1,8 verir.
-
Soru 17
2NO2(g) ⇌ N2O4(g)
Belirli sıcaklıkta dengede NO2'nin kısmi basıncı 0,4 atm, N2O4'ün kısmi basıncı 0,8 atm'dir. Bu sıcaklıkta Kp kaçtır?
Doğru cevap: C
Kp = P(N2O4)/P(NO2)² = 0,8/0,16 = 5. Kare almamak 2, ifadeyi ters yazmak 0,2 verir.
-
Soru 18
N2O4(g) ⇌ 2NO2(g)
tepkimesinin 400 K'de Kc değeri 0,1'dir. Aynı sıcaklıkta Kp değeri kaçtır? (R = 0,082 L·atm/(mol·K))
Doğru cevap: A
Δn = 2 - 1 = 1; Kp = Kc·(RT)Δn = 0,1·0,082·400 = 3,28. Δn'yi 2 almak 0,1·32,8² ≈ 107,6 verir.
-
Soru 19
Kapalı bir kapta kurulmuş kimyasal denge ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: C
Kimyasal denge dinamiktir: ileri ve geri tepkimeler sürer, yalnız hızları eşittir. Bu yüzden derişimler sabit kalır; tepkimelerin durduğunu söylemek yanlıştır.
-
Soru 20
2SO2(g) + O2(g) ⇌ 2SO3(g) ΔH < 0
Dengedeki bu sisteme şu işlemler ayrı ayrı uygulanıyor:
I. Sıcaklığı düşürmek
II. Kabın hacmini küçültmek
III. Katalizör eklemek
Bu işlemlerden hangileri dengedeki SO3 miktarını artırır?
Doğru cevap: C
Ekzotermik tepkimede sıcaklığı düşürmek dengeyi ürünlere kaydırır (I). Hacmi küçültmek, gaz mol sayısının az olduğu ürünler yönüne kaydırır (3 mol → 2 mol) (II). Katalizör denge konumunu değiştirmez (III).
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.