11. Sınıf Biyoloji Solunum Sistemi Testi 1
- Solunum Sistemi
- 20 soru
- 25 dakika
Burundan alveole uzanan hava yolları, akciğerler, soluk alıp verme mekanizması, alveol ve dokularda gaz değişimi, oksijen ile karbondioksitin kanda taşınması ve solunum sistemi hastalıkları üzerine 20 soru. Gaz değişimi sorularında her zaman kısmi basıncın yüksek olduğu yerden düşük olduğu yere doğru difüzyonu düşünmek işini kolaylaştırır.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Burun boşluğunda gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: B
Burun boşluğu havayı temizler, ısıtır ve nemlendirir; koku reseptörleri de burada bulunur. Gaz değişimi hava yollarında değil, yalnız alveollerde ve dokularda gerçekleşir.
-
Soru 2
Dışarıdan alınan havanın alveollere ulaşıncaya kadar geçtiği yapıların sırası aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Doğru cevap: D
Hava burun boşluğundan yutağa, oradan gırtlağa ve soluk borusuna geçer. Soluk borusu iki bronşa, bronşlar da akciğer içinde bronşçuklara ayrılır; bronşçukların ucunda alveoller bulunur.
-
Soru 3
Yutkunma sırasında besinin soluk borusuna kaçmasını engelleyen yapı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Yutkunma sırasında gırtlak yukarı kalkar ve gırtlak kapağı gırtlağın girişini örter; besin yemek borusuna yönlenir. Küçük dil ise besinin burun boşluğuna kaçmasını engeller.
-
Soru 4
Soluk borusunun duvarında bulunan ve arka kısmı açık olan C biçimli kıkırdak halkaların temel görevi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Kıkırdak halkalar soluk borusunu sürekli açık tutar. Halkaların arka kısmının açık olması, hemen arkasındaki yemek borusunun lokma geçerken genişleyebilmesine izin verir.
Tozları taşıma işi sillere ve mukusa aittir.
-
Soru 5
Uzun süre sigara içen bir kişide soluk borusu ve bronşları döşeyen epitel hücrelerinin sillerinin hasar gördüğü belirlenmiştir.
Bu kişide aşağıdakilerden hangisinin görülmesi beklenir?
Doğru cevap: A
Siller sürekli hareket ederek mukusa yapışan parçacıkları yutağa doğru süpürür. Siller zarar görünce mukus birikir, mikroplar temizlenemez ve kişide öksürük ile solunum yolu enfeksiyonları artar.
-
Soru 6
Alveollerin gaz değişimine uygun yapısıyla ilgili;
- I. Duvarları tek katlı yassı epitelden oluşur.
- II. Etrafı yoğun bir kılcal damar ağıyla sarılıdır.
- III. Sayıları çok fazla olduğu için toplam yüzey alanı geniştir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: E
İnce duvar difüzyon mesafesini kısaltır, yoğun kılcal ağı kanla temas yüzeyini artırır, çok sayıda alveol de toplam yüzeyi büyütür. Üç özellik de gaz değişimini kolaylaştırır.
-
Soru 7
Alveollerin iç yüzeyini kaplayan sürfaktan maddesi üretilemeyen bir yeni doğanda solunum güçlüğü görülmektedir.
Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Sürfaktan, alveolün nemli iç yüzeyindeki yüzey gerilimini düşürür. Sürfaktan yoksa alveoller her soluk vermede sönme eğilimi gösterir ve yeniden açılmaları çok enerji ister; bu nedenle bebek zorlanarak soluk alır.
-
Soru 8
Akciğerleri dıştan saran çift katlı zar ve bu zarın katları arasındaki sıvının görevi aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?
Doğru cevap: D
Akciğerleri saran zar pleuradır. İki katı arasındaki sıvı, akciğerler genişleyip daralırken katların birbirine sürtünmesini azaltır. Perikard kalbi, periton karın organlarını saran zardır.
-
Soru 9
Soluk alma (inspirasyon) sırasında gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: C
Soluk almada diyafram kasılarak düzleşir ve aşağı iner, dış kaburgalar arası kaslar kasılır. Göğüs hacmi artar, akciğer içi basınç atmosfer basıncının altına düşer ve hava içeri girer.
Diyaframın gevşeyip kubbe biçimini alması soluk vermede görülür.
-
Soru 10
Bir öğrenci solunum mekanizmasını göstermek için tabanı lastik bir zarla kapatılmış bir fanus kullanıyor. Fanusun içinde, ağzı dışarı açılan Y biçimli bir borunun uçlarına iki balon takılı.
Öğrenci tabandaki lastik zarı aşağı doğru çektiğinde balonların şiştiğini görüyor.
Bu düzenekte lastik zar ve zarın aşağı çekilmesi aşağıdakilerden hangisini temsil eder?
Doğru cevap: A
Lastik zar diyaframı, balonlar akciğerleri temsil eder. Zar aşağı çekilince fanusun iç hacmi artar, basınç düşer ve hava balonlara dolar; bu, diyaframın kasılıp inmesiyle gerçekleşen soluk almaya karşılık gelir.
-
Soru 11
Dinlenme hâlindeki bir insanda normal soluk verme için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: E
Normal soluk vermede diyafram ve dış kaburgalar arası kaslar gevşer, akciğerlerin esnekliği ile hacim küçülür ve basınç atmosfer basıncını aşınca hava dışarı çıkar. Bu süreç kas kasılması gerektirmediği için pasiftir.
İç kaburgalar arası kaslar ve karın kasları yalnız zorlu soluk vermede devreye girer.
-
Soru 12
Alveol ile alveolü saran kılcal damar arasındaki gaz değişimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: B
Alveol havasında oksijenin kısmi basıncı kılcaldaki kandan yüksektir, karbondioksitinki ise düşüktür. Gazlar kısmi basınç farkına göre difüzyonla ve enerji harcanmadan hareket eder.
-
Soru 13
Kanda oksijenin büyük bölümünün taşınma biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Oksijenin yaklaşık %97'si alyuvarlardaki hemoglobine bağlanarak, çok küçük bir kısmı da plazmada çözünmüş olarak taşınır. Bikarbonat, karbondioksitin taşınma biçimidir.
-
Soru 14
Dokularda üretilen karbondioksitin büyük bölümü alyuvarlara geçer ve karbonik anhidraz enziminin etkisiyle suyla birleşip karbonik aside dönüşür. Karbonik asit de iyonlarına ayrışır.
Buna göre karbondioksit kanda en fazla hangi biçimde taşınır?
Doğru cevap: C
Karbonik asit H+ ve HCO3− iyonlarına ayrışır; bikarbonat plazmaya geçer. Karbondioksitin yaklaşık %70'i bu yolla taşınır, daha küçük kısımları hemoglobine bağlı ve plazmada çözünmüş olarak taşınır.
-
Soru 15
Havalandırması yetersiz bir odada yanan sobadan sızan karbonmonoksit (CO) gazı, kişide baş ağrısı, baş dönmesi ve bilinç kaybına yol açabilir.
Karbonmonoksitin bu etkisinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
CO, hemoglobine oksijenden yaklaşık 200 kat daha güçlü bağlanır ve kolay ayrılmaz. Hemoglobin oksijen taşıyamaz hâle gelince dokulara, özellikle beyne yeterli oksijen ulaşmaz.
-
Soru 16
Kapalı bir alanda uzun süre kalan bir kişinin kanında karbondioksit derişimi artmıştır.
Bu durumda aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?
Doğru cevap: B
Kanda CO2 artınca karbonik asit ve H+ miktarı artar, pH düşer. Bu değişim soğanilikteki solunum merkezini uyarır; soluk alıp verme hızlanıp derinleşir ve fazla CO2 atılır.
-
Soru 17
Dokulardaki kılcal damarlarda oksijenin hemoglobinden ayrılmasıyla ilgili;
- I. Dokuda karbondioksit derişiminin yüksek olması
- II. Ortamın pH'ının düşük olması
- III. Doku sıcaklığının yüksek olması
durumlarından hangileri oksijenin hemoglobinden ayrılmasını kolaylaştırır?
Doğru cevap: E
Çalışan dokularda CO2 artar, pH düşer ve sıcaklık yükselir. Bu üç koşul da hemoglobinin oksijene bağlılığını azaltır; böylece en çok oksijene ihtiyaç duyan dokuya daha fazla oksijen bırakılır.
-
Soru 18
Deniz seviyesinde yaşayan bir sporcu, yüksek rakımlı bir dağ kampında birkaç hafta antrenman yapmıştır.
Bu süre sonunda sporcunun kanında görülen ve az oksijenli ortama uyumu sağlayan değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Yüksek rakımda havadaki oksijenin kısmi basıncı düşüktür. Böbreklerden salgılanan eritropoietin hormonu kemik iliğinde alyuvar üretimini artırır; kanın oksijen taşıma kapasitesi yükselir.
-
Soru 19
Aşağıda bazı solunum sistemi hastalıkları ve özellikleri verilmiştir.
Hastalık Özellik Astım Bronşçukların daralmasıyla nöbetler hâlinde nefes darlığı Amfizem Alveol duvarlarının yıkılmasıyla solunum yüzeyinin azalması Zatürre Alveollerin iltihap ve sıvıyla dolması Verem Akciğer dokusunda yerleşen bakterilerin yol açtığı bulaşıcı hastalık Tablodaki bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Doğru cevap: D
Tabloda yalnız verem bakterilerle oluşan bulaşıcı bir hastalık olarak verilmiştir. Astım daralan bronşçuklarla, amfizem alveol yıkımıyla tanımlanmıştır; bu hastalıkların mikroorganizmayla bulaştığı söylenemez.
-
Soru 20
En derin soluk vermeden sonra bile akciğerlerde bir miktar hava (artık hava) kalır.
Artık havanın bulunması aşağıdakilerden hangisini sağlar?
Doğru cevap: E
Artık hava alveollerin tamamen büzülüp yapışmasını önler. Alveollerde her an hava bulunduğu için gaz değişimi soluk alıp verme arasında kesintiye uğramaz.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.