TYT Coğrafya Doğa ve İnsan, Harita Bilgisi Testi 1
- Doğa ve İnsan, Harita Bilgisi
- 20 soru
- 25 dakika
Coğrafyanın bölümleri, doğa ile insan arasındaki etkileşim, ölçek ve alan hesapları, eş yükselti eğrileri, paralel, meridyen ve yerel saat üzerine 20 soru. Alan hesaplarında uzunluk ölçeğinin karesini almayı unutma.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Aşağıdaki konulardan hangisi beşerî coğrafyanın inceleme alanına girer?
Doğru cevap: C
Beşerî coğrafya nüfus, yerleşme ve göç gibi insanla ilgili konuları inceler; kırsal yerleşmeler bu kapsamdadır.
Akarsu aşındırması, iklim, toprak ve dağ oluşumu fiziki coğrafyanın konularıdır.
-
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi doğal ortamın insan yaşamını etkilemesine örnektir?
Doğru cevap: E
Çatı eğiminin yağış miktarına göre belirlenmesi, doğal ortamın (iklimin) insan yaşamını şekillendirmesidir.
Baraj, bataklık kurutma, tünel ve taraçalama ise insanın doğal ortamı değiştirdiği örneklerdir.
-
Soru 3
Gerçekte 20 km olan bir uzaklık, bir haritada 4 cm ile gösterilmiştir. Bu haritanın kesir ölçeği aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
20 km = 2.000.000 cm. Ölçek paydası 2.000.000 ÷ 4 = 500.000 bulunur; ölçek 1/500.000'dir.
-
Soru 4
1/250.000 ölçekli bir haritada iki kent arasındaki uzaklık 6 cm'dir. Aynı uzaklık 1/750.000 ölçekli bir haritada kaç cm ile gösterilir?
Doğru cevap: A
Gerçek uzaklık 6 × 250.000 = 1.500.000 cm (15 km). İkinci haritada 1.500.000 ÷ 750.000 = 2 cm'dir.
Ölçek paydası 3 kat büyüdüğü için harita uzunluğu 3 kat kısalır; 18, ters orantının doğru orantı sanılmasından gelir.
-
Soru 5
1/200.000 ölçekli bir haritada 5 cm² olarak görünen bir gölün gerçek alanı kaç km²'dir?
Doğru cevap: C
Bu haritada 1 cm, gerçekte 200.000 cm = 2 km'dir. 1 cm² ise 2 × 2 = 4 km²'ye karşılık gelir.
Gölün alanı 5 × 4 = 20 km²'dir. Alanı uzunluk gibi hesaplamak 10 km² sonucunu verir.
-
Soru 6
Aynı boyuttaki kâğıtlara çizilmiş 1/25.000 ve 1/1.000.000 ölçekli iki harita karşılaştırıldığında, 1/25.000 ölçekli harita için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Doğru cevap: D
1/25.000 büyük ölçektir: dar bir alanı gösterir ama ayrıntı fazladır, bozulma azdır.
Paydası küçük olduğu için aynı gerçek uzaklık bu haritada daha uzun çizilir.
-
Soru 7
Çizik ölçeği yukarıda verilen haritanın kesir ölçeği aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Her 1 cm'lik bölüm 25 km'yi gösterir. 25 km = 2.500.000 cm olduğu için ölçek 1/2.500.000'dir.
Son değer olan 75 km'yi 1 cm sanmak 1/7.500.000 sonucunu verir; oysa 75 km, 3 cm'lik bölümün karşılığıdır.
-
Soru 8
1/400.000 ölçekli bir harita, üzerindeki bütün uzunluklar 2 katına çıkacak biçimde büyütülürse yeni haritanın ölçeği ne olur?
Doğru cevap: A
Harita uzunlukları 2 kat artarken gerçek uzaklıklar değişmez; bu yüzden ölçek paydası yarıya iner: 400.000 ÷ 2 = 200.000.
Uzunluklar 2 kat artınca alanlar 4 kat artar; 1/100.000 bu iki durumun karıştırılmasından çıkar.
-
Soru 9
Eş yükselti eğrileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: D
Eğrilerin birbirine yaklaşması, kısa yatay uzaklıkta çok yükselti değiştiğini yani eğimin arttığını gösterir.
-
Soru 10
Yukarıdaki eş yükselti haritasında gösterilen K, L ve M noktalarıyla ilgili,
I. M, üç nokta içinde en yüksek olanıdır.
II. K'nin bulunduğu yamacın eğimi, L'nin bulunduğu yamacın eğiminden fazladır.
III. K'nin yükseltisi L'nin yükseltisinden fazladır.ifadelerinden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: B
M, 400 m eğrisinin içinde olduğu için 400 m'den yüksektir. K'nin bulunduğu batı yamacında eğriler çok sık, L'nin bulunduğu doğu yamacında seyrektir; batı yamacı daha diktir.
K, 100 m ile 200 m eğrileri arasında, L ise 200 m ile 300 m eğrileri arasındadır; L daha yüksektir, III yanlıştır.
-
Soru 11
1/50.000 ölçekli bir haritada aralarında 2 cm uzaklık bulunan iki nokta arasındaki yükselti farkı 300 m'dir. Bu iki nokta arasındaki ortalama eğim yüzde kaçtır?
Doğru cevap: B
Yatay uzaklık 2 × 50.000 = 100.000 cm = 1000 m'dir.
Eğim = yükselti farkı ÷ yatay uzaklık × 100 = 300 ÷ 1000 × 100 = %30.
-
Soru 12
Eş yükselti eğrilerinin, yükseltinin fazla olduğu yöne doğru "V" biçiminde sokulduğu yerler aşağıdaki yer şekillerinden hangisini gösterir?
Doğru cevap: E
Akarsular yamaçları yararak ilerlediğinden vadilerde eğriler yükseğe doğru sokulur.
Sırtlarda ise eğriler alçak yöne doğru çıkıntı yapar.
-
Soru 13
Paralellerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: B
Dünya'nın şekli nedeniyle paraleller Ekvator'dan kutuplara doğru kısalır; kutuplarda nokta hâline gelir.
-
Soru 14
Aynı meridyen üzerinde bulunan A noktası 38° kuzey, B noktası 41° kuzey paralelindedir. A ile B arasındaki uzaklık yaklaşık kaç km'dir?
Doğru cevap: A
Enlem farkı 41 − 38 = 3°'dir. Ardışık iki paralel arası yaklaşık 111 km olduğundan uzaklık 3 × 111 = 333 km'dir.
-
Soru 15
26° doğu meridyeni üzerindeki bir yerde yerel saat 10.00 iken 44° doğu meridyeni üzerindeki bir yerde yerel saat kaçtır?
Doğru cevap: E
Boylam farkı 44 − 26 = 18°'dir; her 1° için 4 dakika fark olduğundan 18 × 4 = 72 dakika = 1 saat 12 dakika.
Doğudaki yerin yerel saati ileridir: 10.00 + 1.12 = 11.12. Saati geri almak 08.48 sonucunu verir.
-
Soru 16
Meridyenlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: C
Meridyenler bir kutuptan öbürüne uzanan yarım çemberlerdir ve hepsinin boyu eşittir.
İki meridyen arası uzaklık Ekvator'da en fazladır, kutuplarda sıfırlanır. Başlangıç meridyeni Greenwich'ten geçer; toplam 360 meridyen vardır.
-
Soru 17
Bir öğrenci dört noktanın koordinatlarını tabloya yazıyor.
Nokta Enlem Boylam K 40° K 30° D L 40° K 45° D M 20° K 30° D N 40° G 30° D I. K ile M arasındaki uzaklık yaklaşık 2220 km'dir.
II. Güneş, L'de K'dekinden yaklaşık 1 saat önce doğar.
III. K'de kış mevsimi yaşanırken N'de de kış mevsimi yaşanır.ifadelerinden hangileri doğrudur?
Doğru cevap: C
K ve M aynı meridyendedir; enlem farkı 20° olduğundan uzaklık 20 × 111 = 2220 km'dir. L, K ile aynı paralelde ve 15° doğudadır; Güneş orada yaklaşık 1 saat önce doğar.
K Kuzey, N Güney Yarım Küre'dedir; iki yarım kürede mevsimler terstir. III yanlıştır.
-
Soru 18
Gerçekte 45 km olan bir yolun 9 cm ile gösterildiği bir haritada, gerçek alanı 120 km² olan bir orman kaç cm² ile gösterilir?
Doğru cevap: B
Haritada 1 cm, 45 ÷ 9 = 5 km'dir; 1 cm² de 5 × 5 = 25 km²'ye karşılık gelir.
Ormanın harita alanı 120 ÷ 25 = 4,8 cm²'dir. 120 ÷ 5 işlemi uzunluk ölçeğini alana uygulamaktır ve 24 sonucunu verir.
-
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi hidrosferin (su küre) bir parçası değildir?
Doğru cevap: D
Ozon tabakası atmosferin (hava küre) stratosfer katmanında yer alır.
Göller, buzullar, yer altı suları ve okyanuslar Dünya'daki suyun bulunduğu yerler olarak hidrosferi oluşturur.
-
Soru 20
Eş yükselti haritasında 0 m eğrisinin hemen yanında eğrilerin birbirine çok yaklaştığı, hatta üst üste bindiği kıyılar aşağıdakilerden hangisini gösterir?
Doğru cevap: A
Dalgaların aşındırmasıyla oluşan dik kıyılara falez denir; eğrilerin kıyıda sıklaşması burada yükseltinin çok kısa mesafede arttığını gösterir.
Delta, kumsal ve kıyı oku alçak ve az eğimli kıyı şekilleridir.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.