9. Sınıf Tarih İlk Türk İslam Devletleri Testi 1
- İlk Türk İslam Devletleri
- 20 soru
- 25 dakika
Türklerin İslamiyet'i kabulü, Karahanlılar, Gazneliler, Büyük Selçuklular, Tolunoğulları ile dönemin eserleri ve kurumlarından 20 soru. Savaşları sonuçlarıyla birlikte öğren; sorular çoğunlukla "ne değişti?" diye sorar.
Cevabını işaretlemek için şıkka dokun. Fikrini değiştirebilir, aynı şıkka tekrar dokunarak soruyu boş bırakabilirsin. Testi bitirdiğinde doğru cevaplar ve çözümler görünür.Şıkka dokunarak cevapla; aynı şıkka yeniden dokunursan soru boş kalır.
Sonucun
- 0 doğru
- 0 yanlış
- 0 boş
- 0 net
-
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Türklerin İslamiyet'i kabul etmesini kolaylaştıran etkenlerden biri değildir?
Doğru cevap: C
Haçlı Seferleri 1096'da başlamış ve Orta Asya'ya hiç ulaşmamıştır. Türklerin İslam'a geçişi ise 8-10. yüzyıllarda Talas, ticaret ve dervişler yoluyla gerçekleşmiştir.
-
Soru 2
Satuk Buğra Han'ın İslamiyet'i kabul etmesiyle ilk Müslüman Türk devleti olarak kabul edilen devlet aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Karahanlı hükümdarı Satuk Buğra Han 10. yüzyılda Müslüman oldu ve halkın da İslamiyet'i benimsemesiyle Karahanlılar ilk Müslüman Türk devleti sayıldı.
-
Soru 3
Karahanlılar döneminde yazılan bu eser, mutluluk veren bilgi anlamına gelir ve devlet yönetimi ile ideal hükümdar hakkında öğütler içerir.
Sözü edilen eser ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Kutadgu Bilig, Yusuf Has Hacib'in Karahanlı hükümdarına sunduğu ve devlet yönetimini anlatan manzum eserdir. Siyasetname de yönetimle ilgilidir ama Büyük Selçuklu veziri Nizamülmülk'ündür.
-
Soru 4
Bu eser Araplara Türkçeyi öğretmek amacıyla yazılmış, içinde Türk boyları, gelenekleri ve atasözleri hakkında bilgiler yer almış ve Abbasi halifesine sunulmuştur.
Sözü edilen eser aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Kaşgarlı Mahmud'un Divanu Lugati't-Türk adlı eseri, Türkçenin Arapça kadar zengin bir dil olduğunu göstermek ve Araplara Türkçe öğretmek için yazılmış bir sözlüktür.
-
Soru 5
Karahanlılar döneminde Edip Ahmet Yükneki tarafından yazılan ve ahlak öğütleri içeren eser aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
Atabetü'l-Hakayık (Gerçeklerin Eşiği), cömertlik, alçak gönüllülük ve bilginin değeri gibi konularda öğütler veren manzum bir ahlak kitabıdır.
-
Soru 6
Türkler arasında İslamiyet'in yayılmasında etkili olan ve hikmet adı verilen şiirlerini sade bir Türkçe ile yazan mutasavvıf aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Ahmet Yesevi, Divan-ı Hikmet'teki şiirlerini halkın anlayacağı sade bir Türkçeyle yazdı ve İslam'ın Türkler arasında yayılmasına önemli katkı sağladı.
-
Soru 7
"Sultan" unvanını kullanan ilk Türk hükümdarı olarak kabul edilen ve Hindistan'a çok sayıda sefer düzenleyen hükümdar kimdir?
Doğru cevap: B
Gazneli Mahmud, Hindistan'a düzenlediği seferlerle bölgede İslamiyet'in yayılmasına katkı sağladı ve sultan unvanını kullanan ilk Türk hükümdarı olarak bilinir.
-
Soru 8
1040'ta Selçuklular ile Gazneliler arasında yapılan bu savaşın sonunda Büyük Selçuklu Devleti resmen kuruldu.
Sözü edilen savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Dandanakan Savaşı'nda Tuğrul ve Çağrı Beyler Gazneli ordusunu yendi; ardından toplanan kurultayda Büyük Selçuklu Devleti kuruldu.
-
Soru 9
Selçukluların Bizans ile yaptığı ilk büyük savaş olan ve 1048'de Selçukluların kazandığı savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: D
Pasinler (Pasinler Ovası, Erzurum) Savaşı 1048'de Selçuklularla Bizans arasında yapılan ilk büyük savaştır ve Selçukluların zaferiyle sonuçlandı.
-
Soru 10
Tuğrul Bey 1055'te Bağdat'a girerek Abbasi halifesini Şii Büveyhoğullarının baskısından kurtardı.
Bu gelişmenin sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Bağdat seferiyle Selçuklular halifenin koruyucusu oldu ve İslam dünyasının siyasi liderliğini üstlendi; halifelik ise Abbasilerde kaldı. Anadolu'nun kapıları 1071 Malazgirt'le açıldı.
-
Soru 11
1071'de Alparslan ile Bizans İmparatoru Romen Diyojen arasında yapılan Malazgirt Savaşı'nın en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Malazgirt zaferiyle Bizans'ın doğu savunması çöktü ve Türk boyları Anadolu'ya yoğun biçimde yerleşmeye başladı. Büyük Selçuklu ise 1040'ta kurulmuştu.
-
Soru 12
Alparslan ve Melikşah dönemlerinde vezirlik yapan bu devlet adamı, kendi adıyla anılan medreseleri kurmuş ve devlet yönetimine dair Siyasetname adlı eseri yazmıştır.
Sözü edilen devlet adamı kimdir?
Doğru cevap: E
Nizamülmülk, Nizamiye medreselerini kurarak eğitimi devlet desteğine kavuşturdu; Siyasetname'de devlet yönetimi hakkındaki görüşlerini anlattı.
-
Soru 13
Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah döneminde Ömer Hayyam'ın da katıldığı bir heyet tarafından hazırlanan takvim aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Melikşah'ın emriyle hazırlanan güneş yılı esaslı takvime Melikşah'ın lakabı Celaleddin'den dolayı Celali Takvimi denir.
-
Soru 14
Büyük Selçuklu Sultanı Sencer, 1141'de Karahitaylara karşı yapılan bir savaşı kaybetti ve devlet doğuda büyük toprak kayıplarına uğradı.
Sözü edilen savaş aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Katvan Savaşı (1141) Büyük Selçukluların Karahitaylara yenildiği savaştır; bu yenilgi devletin zayıflamasını hızlandırdı.
-
Soru 15
Büyük Selçuklularda bazı toprakların vergi geliri, bu gelirle asker yetiştirip savaşta hazır tutması karşılığında komutan ve devlet görevlilerine verilirdi.
Bu uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: A
İkta sisteminde toprağın geliri maaş yerine verilir, ikta sahibi de bu gelirle asker beslerdi. Böylece hazineden para çıkmadan güçlü bir ordu oluşturulurdu.
-
Soru 16
Büyük Selçuklularda eyalet yöneticisi olarak gönderilen genç şehzadelerin (meliklerin) yanına onları eğitmek ve yönetimde yol göstermek için deneyimli devlet adamları verilirdi.
Bu görevlilere ne ad verilir?
Doğru cevap: A
Atabeyler, meliklerin eğitiminden ve onların adına yönetimden sorumluydu. Selçuklular zayıflayınca bazı atabeyler kendi devletlerini (atabeylikleri) kurdu.
-
Soru 17
Mısır'da kurulan ilk Türk-İslam devleti aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: E
Abbasilerin Mısır valisi Ahmed bin Tolun, 868'de Mısır'da Tolunoğulları Devleti'ni kurdu. İhşitler de Türk kökenlidir ama Tolunoğullarından sonra kurulmuştur.
-
Soru 18
Karahanlılar resmî yazışmalarda ve edebî eserlerde Türkçeye yer vermiş, Kutadgu Bilig ve Divanu Lugati't-Türk gibi eserler bu dönemde ortaya çıkmıştır.
Bu bilgiler Karahanlılar ile ilgili hangi yargıyı destekler?
Doğru cevap: E
Türkçenin resmî ve edebî dil olarak kullanılması, Karahanlıların İslamiyet'i kabul ettikten sonra da Türk dilini ve kültürünü koruduğunu gösterir.
-
Soru 19
Gazneli Sultan Mahmud döneminde Hindistan'ı inceleyerek bölgenin kültürü, dini ve bilimi hakkında eser yazan bilgin aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Biruni, Gazneli sarayında bulunmuş ve Hindistan'a dair gözlemlerini Kitabü'l-Hind adlı eserinde toplamıştır. Diğer seçeneklerdeki kişiler Karahanlı döneminin yazarlarıdır.
-
Soru 20
Büyük Selçuklularda ülke, hanedan üyelerinin ortak malı sayılırdı.
Bu anlayışın devlete etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: C
Her hanedan üyesi yönetimde hak sahibi sayıldığı için sultan ölümlerinde taht kavgaları yaşandı. Melikşah'tan sonra bu durum devletin bölünmesini hızlandırdı.
Boş bıraktığın sorular yanlış sayılmaz.